{"id":12229,"date":"2026-07-08T06:09:00","date_gmt":"2026-07-08T04:09:00","guid":{"rendered":"https:\/\/twojlekarz.net\/?p=12229"},"modified":"2026-07-01T19:20:00","modified_gmt":"2026-07-01T17:20:00","slug":"08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/","title":{"rendered":"08\/07\/2026 | \u00bfCu\u00e1ndo debo consultar a un ortopedista? #01"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Podcast:<\/strong> CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Odcinek:<\/strong> Kiedy do ortopedy? #01<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Prowadz\u0105cy:<\/strong> Dariusz Litera<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Go\u015b\u0107:<\/strong> dr Tomasz G\u00f3ral, specjalista ortopedii i traumatologii<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Czas trwania:<\/strong> 17 minut<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3l kr\u0119gos\u0142upa, przeci\u0105\u017cenia wynikaj\u0105ce z pracy siedz\u0105cej, urazy sportowe, wady postawy u dzieci i choroba zwyrodnieniowa staw\u00f3w to jedne z najcz\u0119stszych powod\u00f3w kontaktu pacjent\u00f3w z ortoped\u0105. W tym odcinku podcastu <strong>CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ<\/strong> Dariusz Litera pyta dr. Tomasza G\u00f3rala, ortoped\u0119 i traumatologa, o to, czym zajmuje si\u0119 ortopedia, kiedy warto zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do specjalisty i jakie objawy powinny zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 pacjenta.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W odcinku pojawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c temat profilaktyki chor\u00f3b narz\u0105du ruchu: aktywno\u015bci fizycznej u dzieci, unikania niepotrzebnych zwolnie\u0144 z WF-u, wp\u0142ywu siedz\u0105cego trybu \u017cycia na kr\u0119gos\u0142up, znaczenia przerw w pracy przy komputerze oraz roli masy cia\u0142a i diety. Ekspert wyja\u015bnia tak\u017ce, dlaczego starzenie si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa wi\u0105\u017ce si\u0119 ze wzrostem liczby chor\u00f3b zwyrodnieniowych i zabieg\u00f3w endoprotezoplastyki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Pe\u0142na transkrypcja podcastu<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:00:00] Wprowadzenie: dlaczego pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej mo\u017cemy trafi\u0107 do ortopedy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wcze\u015bniej czy p\u00f3\u017aniej wszyscy spotkamy si\u0119 w poczekalni u ortopedy. Dla jednych wizyta konieczna b\u0119dzie z powodu d\u0142ugich godzin sp\u0119dzanych codziennie przed komputerem, innych doprowadz\u0105 do tego kontuzje odniesione na trasach narciarskich, biegowych czy w centrach treningowych. Do tego starzenie si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa znacznie zwi\u0119ksza liczb\u0119 przypadk\u00f3w chor\u00f3b zwyrodnieniowych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czy jest jaki\u015b spos\u00f3b, by unikn\u0105\u0107 bolesnych dolegliwo\u015bci? Dzisiaj Twoim lekarzem jest ortopeda, traumatolog dr Tomasz G\u00f3ral. Dzie\u0144 dobry, panie doktorze.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dzie\u0144 dobry pa\u0144stwu. Dzie\u0144 dobry panu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:00:29] Co to jest ortopedia i czym zajmuje si\u0119 traumatologia?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zacznijmy mo\u017ce od takich podstaw. Co to w\u0142a\u015bciwie jest ortopedia?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ortopedia i traumatologia zajmuj\u0105 si\u0119 schorzeniami i urazami narz\u0105du ruchu. Za ojca ortopedii uwa\u017cany jest Nicolas Andry, kt\u00f3ry ju\u017c w 1741 roku opublikowa\u0142 swoje dzie\u0142o daj\u0105ce podwaliny ortopedii, a mianowicie w samej nazwie zawar\u0142, czym zajmuje si\u0119 ta dyscyplina.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ortopedia, czyli sztuka zapobiegania i poprawiania zaburze\u0144 oraz zniekszta\u0142ce\u0144 cia\u0142a u dzieci. To zlepek dw\u00f3ch greckich nazw: \u201eorthos\u201d, czyli prosty, oraz \u201epaideia\u201d \u2013 wychowanie, leczenie dzieci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak\u017ce ortopedia zajmuje si\u0119 schorzeniami narz\u0105du ruchu, a traumatologia urazami tego narz\u0105du.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:01:21] Kiedy zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do ortopedy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">No dobrze, kiedy i z czym do ortopedy powinni\u015bmy p\u00f3j\u015b\u0107? Co powinno nas do tego sk\u0142oni\u0107? Bo tak profilaktycznie to pewnie do tego ortopedy nie zagl\u0105damy. Zagl\u0105damy z bardzo konkretnych powod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wizyt\u0119 u ortopedy warto zawsze um\u00f3wi\u0107, je\u015bli pojawiaj\u0105 si\u0119 jakie\u015b dolegliwo\u015bci narz\u0105du ruchu. Pojawiaj\u0105 si\u0119 urazy, dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe, dysfunkcja danego stawu czy te\u017c danej partii mi\u0119\u015bniowej. Takimi urazami i schorzeniami zajmujemy si\u0119 na co dzie\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:01:50] Co najcz\u0119\u015bciej boli pacjent\u00f3w zg\u0142aszaj\u0105cych si\u0119 do ortopedy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">No i tak przychodz\u0105 i m\u00f3wi\u0105 tak jak ja: \u201eOj, boli, boli. Panie doktorze, co robi\u0107?\u201d. Co najcz\u0119\u015bciej boli? Z czym najwi\u0119cej pacjent\u00f3w przychodzi do ortopedy?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kr\u0119gos\u0142up boli, bo u mnie zwykle rzeczywi\u015bcie tak jest. Posiedz\u0119 przy komputerze, wstaj\u0119 p\u00f3\u017aniej i m\u00f3wi\u0119: \u201eOjej, boli\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kr\u0119gos\u0142up to jedna z g\u0142\u00f3wnych przyczyn, dla kt\u00f3rych pacjenci zg\u0142aszaj\u0105 si\u0119 do naszych gabinet\u00f3w. Niestety jest to w wi\u0119kszo\u015bci konsekwencja zaniedba\u0144 i traktujemy to ju\u017c jako swego rodzaju chorob\u0119 cywilizacyjn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Proces degradacji jako\u015bci naszego narz\u0105du ruchu, szkieletu powoduje, \u017ce kto jeszcze w dzieci\u0144stwie nie mia\u0142 kontaktu z ortoped\u0105, na pewno b\u0119dzie mia\u0142 ten kontakt w wieku starszym czy te\u017c podesz\u0142ym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce ponad 50% spo\u0142ecze\u0144stwa w trakcie swojego \u017cycia b\u0119dzie mia\u0142o kontakt z ortoped\u0105 i b\u0119dzie to spowodowane najcz\u0119\u015bciej chorob\u0105 zwyrodnieniow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:02:44] Czy kontrola wad postawy powinna zaczyna\u0107 si\u0119 ju\u017c w dzieci\u0144stwie?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">No w\u0142a\u015bnie, ale w jakim stopniu przygod\u0119 z poradni\u0105 ortopedyczn\u0105 powinni\u015bmy zacz\u0105\u0107 w dzieci\u0144stwie \u2013 od kontroli i korekty wad postawy?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czy to jest tak, \u017ce generalnie zaniedbujemy to, by nasze dzieci prosto siedzia\u0142y, dobrze si\u0119 porusza\u0142y, wiedzia\u0142y, jak biega\u0107? No po prostu troch\u0119 nie dbamy o to.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zaniedbania z dzieci\u0144stwa na pewno b\u0119d\u0105 mia\u0142y znacz\u0105cy wp\u0142yw na rozw\u00f3j choroby zwyrodnieniowej i pojawienie si\u0119 dolegliwo\u015bci w wieku starszym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W Polsce szcz\u0119\u015bliwie obowi\u0105zuje program profilaktyki wczesnodzieci\u0119cej. Dzi\u0119ki pediatrom, dzi\u0119ki specjalistom medycyny rodzinnej dziecko jest badane ju\u017c w pierwszych dniach \u017cycia pod k\u0105tem wrodzonych schorze\u0144 ortopedycznych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">P\u00f3\u017aniej, w trakcie bilans\u00f3w \u2013 przy drugim, czwartym, sz\u00f3stym roku \u017cycia \u2013 a tak\u017ce w czasie rutynowych bada\u0144 lekarskich, narz\u0105d ruchu jest oceniany.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ka\u017cde zniekszta\u0142cenie, ka\u017cde podejrzenie wyst\u0105pienia choroby, kt\u00f3re jest zauwa\u017cone czy to przez rodzic\u00f3w, czy w czasie tych bilans\u00f3w, powinno by\u0107 wtedy ocenione tak\u017ce ortopedycznie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak\u017ce pierwsze badanie przesiewowe wykonuj\u0105 sami rodzice, a p\u00f3\u017aniej specjali\u015bci pediatrii i medycyny rodzinnej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:03:58] Na co rodzic powinien zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 u dziecka?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na co rodzic powinien zwr\u00f3ci\u0107 przede wszystkim uwag\u0119?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rodzic jest w stanie zauwa\u017cy\u0107 ka\u017cd\u0105 zmian\u0119 w zachowaniu dziecka, tak samo ka\u017cd\u0105 zmian\u0119 w jego postawie. Traktujemy to jako sylwetk\u0119 stoj\u0105c\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rodzic jest w stanie bardzo dobrze wychwyci\u0107 ka\u017cd\u0105 obron\u0119 mi\u0119\u015bniow\u0105, ka\u017cd\u0105 dysfunkcj\u0119 czy ograniczenie zakresu ruchomo\u015bci. Bardzo szybko jest w stanie to zauwa\u017cy\u0107, obserwowa\u0107, a wtedy, kiedy to wymaga konsultacji \u2013 przede wszystkim ka\u017cdy rodzic chce dla dziecka jak najlepiej \u2013 w zwi\u0105zku z tym udaje si\u0119 z tym do specjalisty.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:04:36] Czy zwolnienie z WF-u to dobre rozwi\u0105zanie?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bo w\u0142a\u015bnie ka\u017cdy rodzic chce dla dziecka jak najlepiej i dlatego zwolnienie z WF-u nie jest dobrym pomys\u0142em.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zwolnienie z WF-u przez nas, ortoped\u00f3w, jest mocno napi\u0119tnowane. Bardzo nie lubimy udziela\u0107 tego typu zwolnie\u0144, odpowiada\u0107 na pr\u00f3by wp\u0142yni\u0119cia na nasze decyzje przez rodzic\u00f3w i udzielanie takowych zwolnie\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Natomiast oczywi\u015bcie s\u0105 schorzenia, kt\u00f3re wymagaj\u0105 takich zwolnie\u0144. Zawsze ubolewamy, poniewa\u017c tak jak wspomnia\u0142em wcze\u015bniej, pewne schorzenia, kt\u00f3re s\u0105 w dzieci\u0144stwie, b\u0119d\u0105 mia\u0142y wp\u0142yw na p\u00f3\u017aniejsze funkcje narz\u0105du ruchu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ortopedia skupia si\u0119 na leczeniu schorze\u0144 narz\u0105du ruchu, tak\u017ce schorze\u0144 wrodzonych. W zwi\u0105zku z tym jest pewna grupa dzieci, u kt\u00f3rych takie zwolnienia lekarskie z WF-u b\u0119d\u0105 si\u0119 pojawia\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Brak prawid\u0142owych wzorc\u00f3w ruchowych, brak prawid\u0142owej cz\u0119stotliwo\u015bci zaj\u0119\u0107 WF-u wp\u0142ynie na rozw\u00f3j sylwetki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pami\u0119tajmy, \u017ce najwi\u0119kszy wp\u0142yw na nasze cia\u0142o, na nasz uk\u0142ad, maj\u0105 oczywi\u015bcie geny, czyli ewentualne obci\u0105\u017cenia genetyczne mog\u0105 powodowa\u0107 pewne zniekszta\u0142cenia, ale znaczenie maj\u0105 tak\u017ce warunki \u015brodowiskowe i warunki \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W zwi\u0105zku z tym, dbaj\u0105c o swoje dzieci, starajmy si\u0119 zach\u0119ca\u0107 je do aktywno\u015bci, zach\u0119ca\u0107 do pewnych wzorc\u00f3w ruchowych, poprawia\u0107 narz\u0105d ruchu. Widz\u0105c, jak dziecko siada do lekcji, jaki ma ci\u0119\u017cki tornister \u2013 pomagajmy, ale te\u017c zach\u0119cajmy i stymulujmy do aktywno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:06:16] Dlaczego aktywno\u015b\u0107 fizyczna od dzieci\u0144stwa ma znaczenie?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czyli w zdrowym ciele duch te\u017c b\u0119dzie zdrowszy. A im we wcze\u015bniejszym wieku zaczniemy aktywno\u015b\u0107 fizyczn\u0105, tym lepiej dla nas w latach p\u00f3\u017aniejszych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bo raczej wszyscy wcze\u015bniej czy p\u00f3\u017aniej siadziemy przed komputerami i okazuje si\u0119, \u017ce niestety ten siedz\u0105cy tryb \u017cycia \u2013 jak pokazuj\u0105 statystyki \u2013 i d\u0142ugotrwa\u0142a praca przy komputerze to jedne z powa\u017cniejszych czynnik\u00f3w, kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 na to, \u017ce gorzej si\u0119 ruszamy i w konsekwencji mamy problemy natury ortopedycznej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Opr\u00f3cz oty\u0142o\u015bci, o kt\u00f3rej pewnie jeszcze b\u0119dziemy mogli porozmawia\u0107 \u2013 tak, ten siedz\u0105cy tryb \u017cycia to ju\u017c jest schorzenie cywilizacyjne.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak\u017ce praca d\u0142ugotrwa\u0142a w wymuszonych pozycjach czy te\u017c powtarzalny ruch w danym stawie b\u0119d\u0105 mia\u0142y wp\u0142yw na nasze dolegliwo\u015bci i na jako\u015b\u0107 szkieletu, czyli na jako\u015b\u0107 naszego kr\u0119gos\u0142upa, a tak\u017ce staw\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:07:14] Jak pracowa\u0107 przy komputerze, \u017ceby mniej obci\u0105\u017ca\u0107 kr\u0119gos\u0142up?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Drodzy Polacy, drodzy s\u0142uchacze, wsta\u0144my od czasu do czasu zza biurka.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Podczas nagrywania podcastu z okulist\u0105 pad\u0142y bardzo konkretne wskaz\u00f3wki, bo tam te\u017c siedz\u0105cy tryb \u017cycia ma znaczenie. Siedzenie przy komputerze i wgapianie si\u0119 w jeden punkt na ekranie powoduje, \u017ce nasze oko przestaje akomodowa\u0107 i w pewnym momencie trzeba po prostu podnie\u015b\u0107 wzrok, spojrze\u0107 na zielono\u015b\u0107 dwie minuty, popatrze\u0107 daleko, daleko, daleko \u2013 i ograniczamy z\u0142y wp\u0142yw komputera na nasz wzrok.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Co powinien zrobi\u0107 cz\u0142owiek, kt\u00f3ry jednak osiem godzin sp\u0119dza w pracy i wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 tych o\u015bmiu godzin siedzi przy biurku, przy komputerze?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czy s\u0105 jakie\u015b wskaz\u00f3wki, kt\u00f3re mo\u017cemy poda\u0107 ju\u017c teraz? Cz\u0142owieku pracuj\u0105cy przy komputerze: co p\u00f3\u0142 godziny jednak musisz wsta\u0107 i zrobi\u0107 trzy sk\u0142ony, dwa przysiady? Czy s\u0105 jakie\u015b takie wskaz\u00f3wki, kt\u00f3re sprawi\u0105, \u017ce by\u0107 mo\u017ce powinni\u015bmy troch\u0119 inaczej uk\u0142ada\u0107 nasze cia\u0142o podczas siedzenia przy komputerze?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ja znam programist\u00f3w, kt\u00f3rzy maj\u0105 specjalne kl\u0119czniki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Siedz\u0105cy tryb \u017cycia jest wa\u017cnym czynnikiem nieprawid\u0142owych wzorc\u00f3w ruchowych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Powinni\u015bmy cz\u0119sto przerywa\u0107 t\u0119 prac\u0119, cz\u0119sto wstawa\u0107, wykonywa\u0107 \u0107wiczenia. Nie potrzebujemy do tego \u017cadnych przyrz\u0105d\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak naprawd\u0119 stretching, rozci\u0105ganie czy te\u017c kilka \u0107wicze\u0144 z zakresu dobrze dobranej kalisteniki \u2013 ka\u017cdy jest w stanie co\u015b takiego wykona\u0107 w trakcie pracy, a na pewno b\u0119dzie to mia\u0142o bardzo du\u017ce zalety dla jako\u015bci wykonanej pracy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak\u017ce po prostu wstawajmy od tego biurka.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:08:53] Czy praca na stoj\u0105co jest lepsza ni\u017c siedzenie?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A co z t\u0105 pozycj\u0105 stoj\u0105c\u0105? Bo wiem, \u017ce niekt\u00f3rzy tak sobie organizuj\u0105 prac\u0119, \u017ceby mo\u017cna by\u0142o na przyk\u0142ad przestawi\u0107 laptop wy\u017cej i przez jaki\u015b czas popracowa\u0107 na stoj\u0105co.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To bardziej obci\u0105\u017ca, mniej obci\u0105\u017ca czy stanowi tak\u0105 w\u0142a\u015bciw\u0105 odmian\u0119?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To jest przeskoczenie ze skrajno\u015bci w skrajno\u015b\u0107. Praca w pozycji stoj\u0105cej b\u0119dzie nios\u0142a ze sob\u0105 ryzyko innych obci\u0105\u017ce\u0144 \u2013 obci\u0105\u017ce\u0144 osiowych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak jak lubimy si\u0119 rusza\u0107, patrzymy na sporty impaktowe, kt\u00f3re obci\u0105\u017caj\u0105 osiowo kr\u0119gos\u0142up \u2013 one s\u0105 fajne, ale na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 niestety nie zawsze wskazane.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak samo jak praca w pozycji stoj\u0105cej. Zawsze d\u0105\u017cmy do tego, \u017ceby zachowa\u0107 r\u00f3wnowag\u0119. Je\u015bli musimy d\u0142ugotrwale wykonywa\u0107 prac\u0119 w pozycji siedz\u0105cej, starajmy si\u0119 wsta\u0107, a tak\u017ce zmieni\u0107 pozycj\u0119 stoj\u0105c\u0105 na pozycj\u0119 siedz\u0105c\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Cz\u0119sto nie bierzemy pod uwag\u0119, \u017ce sam dojazd do pracy jest do\u015b\u0107 du\u017cym obci\u0105\u017ceniem dla naszego uk\u0142adu, a tak\u017ce zaburza prac\u0119 mi\u0119\u015bni ko\u0144czyn dolnych i przyczynia si\u0119 do innych schorze\u0144, tak\u017ce uwa\u017canych ju\u017c za zmiany cywilizacyjne \u2013 zmian w naczyniach ko\u0144czyn dolnych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:10:04] Jakie objawy powinny sk\u0142oni\u0107 do konsultacji ortopedycznej?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jakie objawy powinny nas sk\u0142oni\u0107 do tego, \u017ceby zasi\u0119gn\u0105\u0107 porady ortopedy? Co powinno by\u0107 tym sygna\u0142em?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bo ludzie radz\u0105 sobie na wiele sposob\u00f3w. Wielu te\u017c przyzwyczaja si\u0119 do pewnych dolegliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przede wszystkim nie b\u00f3jmy si\u0119 pyta\u0107. Pytajmy ortoped\u0119, pytajmy lekarzy do\u015bwiadczonych w leczeniu chor\u00f3b narz\u0105du ruchu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ka\u017cd\u0105 nieprawid\u0142owo\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 zauwa\u017cymy u siebie \u2013 czy to b\u0119dzie przewlek\u0142y b\u00f3l, czy ostry b\u00f3l, kt\u00f3ry wyst\u0105pi\u0142 po jakiej\u015b czynno\u015bci, po jakiej\u015b kontuzji, czy te\u017c zauwa\u017calna obrona mi\u0119\u015bniowa, czy ograniczenie, dysfunkcja ruchomo\u015bci w danym stawie \u2013 pytajmy w ka\u017cdym przypadku, kt\u00f3ry b\u0119dzie dla nas istotny. Tak to mo\u017cemy okre\u015bli\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:10:44] Co jeszcze zmniejsza ryzyko schorze\u0144 uk\u0142adu ruchu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A co opr\u00f3cz takich codziennych \u0107wicze\u0144, o kt\u00f3rych m\u00f3wili\u015bmy, nawet w tej pracy? Zmiana pozycji \u2013 co jeszcze mo\u017cemy zrobi\u0107, by zmniejszy\u0107 ryzyko takich schorze\u0144 uk\u0142adu ruchu?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przede wszystkim zacznijmy od diety, od \u017cywienia, utrzymania prawid\u0142owej wagi cia\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Oty\u0142o\u015b\u0107 jest tym schorzeniem, kt\u00f3re z roku na rok dostarcza nam coraz wi\u0119cej pacjent\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:11:07] Dlaczego masa cia\u0142a ma znaczenie dla staw\u00f3w?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Co zaprosimy jakiego\u015b lekarza do podcastu, a dzisiaj naszym go\u015bciem jest dr Tomasz G\u00f3ral, ortopeda, traumatolog \u2013 to od razu jest: za du\u017co kilogram\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">No ale musi co\u015b by\u0107 na rzeczy, skoro ka\u017cdy z tych specjalist\u00f3w w swoim gabinecie ten nadmiar kilogram\u00f3w obserwuje. I rzeczywi\u015bcie to jest taki du\u017cy problem?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To jest olbrzymi problem. Oty\u0142o\u015b\u0107 to jest choroba przewlek\u0142a. Ju\u017c od najm\u0142odszych lat zmaga si\u0119 z ni\u0105 wiele os\u00f3b na ca\u0142ym \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wp\u0142ywa to bardzo znacz\u0105co. Jest to jeden z g\u0142\u00f3wnych czynnik\u00f3w rozwoju chor\u00f3b zwyrodnieniowych staw\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jest wska\u017anik, kt\u00f3ry powinni\u015bmy oceni\u0107 \u2013 BMI, czyli iloraz wagi wyra\u017conej w kilogramach do wzrostu w metrach. Odpowiednie warto\u015bci tego wska\u017anika podpowiadaj\u0105 nam, w jakiej jeste\u015bmy grupie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0105 takie specjalne wagi nawet, kt\u00f3re podaj\u0105 wszystko.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To ju\u017c jest zbytnie uproszczenie. Wysilmy tak\u017ce, opr\u00f3cz swojego cia\u0142a i mi\u0119\u015bni, m\u00f3zg, \u017ceby to policzy\u0107. To nie jest zbyt trudne.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Oczywi\u015bcie. A matematyka jest kr\u00f3low\u0105 nauk, wi\u0119c warto jest jej si\u0119 podda\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:12:11] Jaka dieta wspiera uk\u0142ad ruchu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Skoro ju\u017c pan doktor wspomnia\u0142 diet\u0119, to jaka jest ta najzdrowsza dieta dla naszego uk\u0142adu ruchu?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Obawiam si\u0119, \u017ce nie b\u0119d\u0119 tutaj zbyt dobrym medium do rozmowy o samej diecie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przede wszystkim starajmy si\u0119 je\u015b\u0107 odpowiednio cz\u0119sto, czyli starajmy si\u0119 je\u015b\u0107 pi\u0119\u0107 posi\u0142k\u00f3w dziennie, a nie najada\u0107 si\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">I nie na noc.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">I nie na noc, tak. Oczywi\u015bcie dieta musi by\u0107 zbilansowana tak\u017ce do rodzaju aktywno\u015bci zawodowej i sportowej, jak\u0105 wykonujemy na co dzie\u0144, oraz do odpowiednio dobranej ilo\u015bci kalorii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A co powinna zawiera\u0107 \u2013 to ju\u017c pytanie tak\u017ce do dietetyk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:12:56] Czy galaretka pomaga na stawy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0105 takie sposoby, o kt\u00f3rych nasze babcie jeszcze m\u00f3wi\u0142y: \u201eA zjedz sobie tej galaretki, bo ona jest dobra na stawy\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nasze babcie jeszcze szcz\u0119\u015bliwie m\u00f3wi\u0142y to wtedy, kiedy rozw\u00f3j medycyny nie by\u0142 tak zaawansowany.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u015bli kto\u015b lubi, oczywi\u015bcie nie zabraniamy je\u015b\u0107 tych galaretek, ale nie maj\u0105 one wi\u0119kszego wp\u0142ywu na jako\u015b\u0107 naszych staw\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czyli jednak m\u0105dro\u015bci ludowe niech pozostan\u0105 m\u0105dro\u015bciami ludowymi, a my skupmy si\u0119 na stanie naszego zdrowia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Medycyna czerpie z tych m\u0105dro\u015bci ludowych i oczywi\u015bcie wiemy, dlaczego te galaretki by\u0142y tak popularne lata temu, ale dzi\u0119ki rozwojowi medycyny mo\u017cemy to ju\u017c w inny spos\u00f3b leczy\u0107 i kontrolowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:13:40] Czy endoproteza biodra lub kolana czeka ka\u017cdego seniora?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dzi\u0119ki rozwojowi medycyny mi\u0119dzy innymi \u017cyjemy coraz d\u0142u\u017cej i m\u00f3wi si\u0119 o starzej\u0105cych si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwach oraz o schorzeniach, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 dotyka\u0142y po kolei wszystkich.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">I tutaj powstaje pytanie: czy zabiegi endoprotezowania staw\u00f3w biodrowych i kolanowych to operacje, kt\u00f3re czekaj\u0105 wszystkich senior\u00f3w?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bo ten wiek seniorski si\u0119 przesuwa. Obecna pi\u0119\u0107dziesi\u0105tka to dawniej czterdziestka. Czterdziestolatek kiedy\u015b wygl\u0105da\u0142 zupe\u0142nie inaczej. Pami\u0119tamy z serialu, jak wygl\u0105da\u0142 kiedy\u015b \u201eCzterdziestolatek\u201d, a jak wygl\u0105da obecnie. To jest troszeczk\u0119 inny cz\u0142owiek.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wi\u0119c jak to jest z tymi endoprotezami? Wszystkich to nas czeka?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u0142ugo\u015b\u0107 \u017cycia szcz\u0119\u015bliwie ulega wyd\u0142u\u017ceniu. Bardzo du\u017ce zas\u0142ugi ma kardiologia. Ortopedia jest t\u0105 dziedzin\u0105, kt\u00f3ra stara si\u0119 nad\u0105\u017ca\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Niestety widzimy, \u017ce wraz ze wzrostem d\u0142ugo\u015bci \u017cycia liczba os\u00f3b cierpi\u0105cych z powodu chor\u00f3b zwyrodnieniowych wzrasta lawinowo.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jest to zaburzenie r\u00f3wnowagi pomi\u0119dzy procesem destrukcji i syntezy prawid\u0142owej chrz\u0105stki. Ono jest spowodowane przez wiele czynnik\u00f3w. Tak\u017ce obci\u0105\u017cenia genetyczne maj\u0105 tutaj du\u017ce znaczenie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Do tego dochodz\u0105 wszystkie czynniki, kt\u00f3re wyst\u0119puj\u0105 w doros\u0142ym \u017cyciu, ale nie tylko. Znaczenie ma tak\u017ce wp\u0142yw chor\u00f3b wrodzonych narz\u0105du ruchu, jak chocia\u017cby wrodzonej dysplazji stawu biodrowego, p\u00f3\u017aniej obci\u0105\u017cenia zwi\u0105zane z aktywno\u015bci\u0105 zawodow\u0105, aktywno\u015bci\u0105 sportow\u0105. Bardzo du\u017ce znaczenie maj\u0105 urazy, a w statystycznym uj\u0119ciu tak\u017ce masa cia\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czyli wracamy do oty\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Cz\u0119sto kilogramy, kt\u00f3re nosimy, i ca\u0142a du\u017ca ilo\u015b\u0107 czynnik\u00f3w wp\u0142ywaj\u0105cych na proces degradacji chrz\u0105stki stawowej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czy ka\u017cdego czeka wymiana stawu? Nie, nie ka\u017cdego. Natomiast ilo\u015b\u0107 os\u00f3b, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 w przysz\u0142o\u015bci wymaga\u0142y leczenia operacyjnego, stale wzrasta.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Szacuje si\u0119, \u017ce w Stanach Zjednoczonych odsetek endoprotez, kt\u00f3re s\u0105 wykonywane w tej chwili, przez najbli\u017csze 10 lat b\u0119dzie podwojony. Nasza rasa niczym si\u0119 tak naprawd\u0119 nie r\u00f3\u017cni i mo\u017cemy powiedzie\u0107, \u017ce Europejczyk\u00f3w to samo czeka.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bardzo du\u017co os\u00f3b b\u0119dzie musia\u0142o mie\u0107 wymieniony staw biodrowy czy te\u017c staw kolanowy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:16:04] Zako\u0144czenie rozmowy<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A do endoprotezoplastyki wr\u00f3cimy jeszcze w podca\u015bcie \u201eCO NA TO TW\u00d3J LEKARZ\u201d. Dzisiaj naszym go\u015bciem by\u0142 ortopeda, traumatolog dr Tomasz G\u00f3ral. Bardzo dzi\u0119kuj\u0119, panie doktorze.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Tomasz G\u00f3ral:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bardzo dzi\u0119kuj\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Najwa\u017cniejsze wnioski dla pacjent\u00f3w:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Ortopedia zajmuje si\u0119 schorzeniami narz\u0105du ruchu, a traumatologia urazami tego narz\u0105du.<\/li>\n\n\n\n<li>Do ortopedy warto zg\u0142osi\u0107 si\u0119 w przypadku b\u00f3lu, urazu, dysfunkcji stawu, ograniczenia ruchomo\u015bci lub niepokoj\u0105cych zmian w obr\u0119bie narz\u0105du ruchu.<\/li>\n\n\n\n<li>B\u00f3l kr\u0119gos\u0142upa jest jedn\u0105 z cz\u0119stych przyczyn wizyt u ortopedy i mo\u017ce wi\u0105za\u0107 si\u0119 mi\u0119dzy innymi z siedz\u0105cym trybem \u017cycia oraz wcze\u015bniejszymi zaniedbaniami.<\/li>\n\n\n\n<li>Obserwacja postawy i sposobu poruszania si\u0119 dziecka ma znaczenie, a niepokoj\u0105ce zmiany powinny by\u0107 ocenione przez specjalist\u00f3w.<\/li>\n\n\n\n<li>Nieuzasadnione zwolnienia z WF-u nie s\u0105 korzystne, poniewa\u017c aktywno\u015b\u0107 fizyczna wspiera rozw\u00f3j prawid\u0142owych wzorc\u00f3w ruchowych.<\/li>\n\n\n\n<li>Praca siedz\u0105ca powinna by\u0107 regularnie przerywana ruchem, rozci\u0105ganiem i zmian\u0105 pozycji.<\/li>\n\n\n\n<li>Praca wy\u0142\u0105cznie na stoj\u0105co nie jest rozwi\u0105zaniem idealnym; wa\u017cne jest zachowanie r\u00f3wnowagi mi\u0119dzy pozycj\u0105 siedz\u0105c\u0105, stoj\u0105c\u0105 i ruchem.<\/li>\n\n\n\n<li>Utrzymanie prawid\u0142owej masy cia\u0142a ma znaczenie dla zdrowia staw\u00f3w, a oty\u0142o\u015b\u0107 jest jednym z czynnik\u00f3w rozwoju chor\u00f3b zwyrodnieniowych.<\/li>\n\n\n\n<li>Dieta powinna by\u0107 zbilansowana i dopasowana do aktywno\u015bci zawodowej oraz sportowej, a szczeg\u00f3\u0142owe zalecenia \u017cywieniowe warto omawia\u0107 z dietetykiem.<\/li>\n\n\n\n<li>Nie ka\u017cdego pacjenta czeka wymiana stawu, ale liczba os\u00f3b wymagaj\u0105cych leczenia operacyjnego chor\u00f3b zwyrodnieniowych ro\u015bnie.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Informacja o uczestnikach:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Go\u015b\u0107: dr Tomasz G\u00f3ral,<\/strong> specjalista ortopedii i traumatologii. W codziennej praktyce zajmuje si\u0119 diagnostyk\u0105 i leczeniem schorze\u0144 narz\u0105du ruchu oraz uraz\u00f3w, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem endoprotezoplastyki stawu biodrowego i kolanowego oraz chirurgii stopy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Prowadz\u0105cy: Dariusz Litera<\/strong>, redaktor medyczny, specjalista komunikacji zdrowotnej i tw\u00f3rca podcastu CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ. Od lat zajmuje si\u0119 edukacj\u0105 pacjent\u00f3w prowadz\u0105c rozmowy ze specjalistami r\u00f3\u017cnych dziedzin medycyny.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>UWAGA!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Materia\u0142 ma charakter edukacyjny. Nie zast\u0119puje konsultacji lekarskiej. Je\u017celi masz niepokoj\u0105ce objawy zg\u0142o\u015b si\u0119 do lekarza.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Subskrybuj <strong>CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ<\/strong>, je\u015bli interesuje Ci\u0119 rzetelna wiedza medyczna i \u015bwiadoma profilaktyka zdrowotna.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>En este episodio del podcast &quot;Lo que dice tu m\u00e9dico&quot;, Dariusz Litera le pregunta al Dr. Tomasz G\u00f3ral, ortopedista y traumat\u00f3logo, qu\u00e9 hace la ortopedia, cu\u00e1ndo vale la pena consultar a un especialista y a qu\u00e9 s\u00edntomas debe prestar atenci\u00f3n un paciente.<\/p>","protected":false},"author":9,"featured_media":12232,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false,"_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[524],"tags":[688,690,540,689,686,654,685,542,687],"class_list":["post-12229","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-transkrypty-podcastow","tag-bolkregoslupa","tag-chorobazwyrodnieniowa","tag-conatotwojlekarz-2","tag-endoproteza","tag-ortopedia-2","tag-promozjazdrowia","tag-traumatologia-2","tag-twojlekarz","tag-zdrowiestawow"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.0 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W tym odcinku podcastu CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ Dariusz Litera pyta dr. Tomasza G\u00f3rala, ortoped\u0119 i traumatologa, o to, czym zajmuje si\u0119 ortopedia, kiedy warto zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do specjalisty i jakie objawy powinny zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 pacjenta.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/NZOZTwojLekarz\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-07-08T04:09:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"900\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"450\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot;\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot;\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"17 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\"\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/4872e4157107aad4013c32ac52a4b9b4\"},\"headline\":\"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01\",\"datePublished\":\"2026-07-08T04:09:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/\"},\"wordCount\":3324,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1\",\"keywords\":[\"#b\u00f3lkr\u0119gos\u0142upa\",\"#chorobazwyrodnieniowa\",\"#CoNaToTw\u00f3jLekarz\",\"#endoproteza\",\"#ortopedia\",\"#promozjazdrowia\",\"#traumatologia\",\"#Tw\u00f3jLekarz\",\"#zdrowiestaw\u00f3w\"],\"articleSection\":[\"Transkrypty podcast\u00f3w\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/\",\"name\":\"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1\",\"datePublished\":\"2026-07-08T04:09:00+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1\",\"width\":900,\"height\":450},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/\",\"name\":\"Przychodnia NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\" sp. z o.o.\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#organization\",\"name\":\"Przychodnia NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\" sp. z o.o.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/twoj-lekarz-logo2-e1448917738554.jpg?fit=200%2C71&ssl=1\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/twoj-lekarz-logo2-e1448917738554.jpg?fit=200%2C71&ssl=1\",\"width\":200,\"height\":71,\"caption\":\"Przychodnia NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\" sp. z o.o.\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/NZOZTwojLekarz\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/4872e4157107aad4013c32ac52a4b9b4\",\"name\":\"NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\"\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\"\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/es\\\/author\\\/twojlekarz\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.","og_description":"W tym odcinku podcastu CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ Dariusz Litera pyta dr. Tomasza G\u00f3rala, ortoped\u0119 i traumatologa, o to, czym zajmuje si\u0119 ortopedia, kiedy warto zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do specjalisty i jakie objawy powinny zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 pacjenta.","og_url":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/","og_site_name":"Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/NZOZTwojLekarz\/","article_published_time":"2026-07-08T04:09:00+00:00","og_image":[{"width":900,"height":450,"url":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1","type":"image\/png"}],"author":"NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\"","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Escrito por":"NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\"","Tiempo de lectura":"17 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/"},"author":{"name":"NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\"","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#\/schema\/person\/4872e4157107aad4013c32ac52a4b9b4"},"headline":"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01","datePublished":"2026-07-08T04:09:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/"},"wordCount":3324,"publisher":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1","keywords":["#b\u00f3lkr\u0119gos\u0142upa","#chorobazwyrodnieniowa","#CoNaToTw\u00f3jLekarz","#endoproteza","#ortopedia","#promozjazdrowia","#traumatologia","#Tw\u00f3jLekarz","#zdrowiestaw\u00f3w"],"articleSection":["Transkrypty podcast\u00f3w"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/","url":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/","name":"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.","isPartOf":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1","datePublished":"2026-07-08T04:09:00+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/#primaryimage","url":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1","contentUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1","width":900,"height":450},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/08-07-2026-kiedy-do-ortopedy-01\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/twojlekarz.net\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"08.07.2026 | Kiedy do ortopedy? #01"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#website","url":"https:\/\/twojlekarz.net\/","name":"Cl\u00ednica NZOZ &quot;Tw\u00f3j Doktor&quot; sp.","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/twojlekarz.net\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#organization","name":"Cl\u00ednica NZOZ &quot;Tw\u00f3j Doktor&quot; sp.","url":"https:\/\/twojlekarz.net\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/twoj-lekarz-logo2-e1448917738554.jpg?fit=200%2C71&ssl=1","contentUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/twoj-lekarz-logo2-e1448917738554.jpg?fit=200%2C71&ssl=1","width":200,"height":71,"caption":"Przychodnia NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\" sp. z o.o."},"image":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/NZOZTwojLekarz\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#\/schema\/person\/4872e4157107aad4013c32ac52a4b9b4","name":"NZOZ &quot;Su m\u00e9dico&quot;","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g","caption":"NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\""},"url":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/author\/twojlekarz\/"}]}},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/ILUSTRACJA-TRANSKRYPCJI-1.png?fit=900%2C450&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12229","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12229"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12229\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12233,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12229\/revisions\/12233"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12232"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12229"}],"curies":[{"name":"gracias","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}