{"id":12562,"date":"2026-10-14T05:54:00","date_gmt":"2026-10-14T03:54:00","guid":{"rendered":"https:\/\/twojlekarz.net\/?p=12562"},"modified":"2026-10-09T13:00:55","modified_gmt":"2026-10-09T11:00:55","slug":"14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/","title":{"rendered":"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Podcast:<\/strong> CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Odcinek:<\/strong> Rehabilitacja lecznicza #01<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Prowadz\u0105cy:<\/strong> Dariusz Litera<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Go\u015b\u0107:<\/strong> dr Szczepan Dolny, lekarz rodzinny, specjalista medycyny stylu \u017cycia<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Czas trwania:<\/strong> 23 minuty<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3l kr\u0119gos\u0142upa i staw\u00f3w, ograniczenie ruchomo\u015bci oraz spadek sprawno\u015bci mog\u0105 utrudnia\u0107 codzienne funkcjonowanie, szczeg\u00f3lnie po 50. roku \u017cycia. Pierwsz\u0105 osob\u0105, z kt\u00f3r\u0105 pacjent cz\u0119sto rozmawia o takich dolegliwo\u015bciach, jest zazwyczaj lekarz rodzinny. To podczas takiej konsultacji mo\u017cna oceni\u0107 charakter problemu i ustali\u0107 dalsze post\u0119powanie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W tym odcinku CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ Dariusz Litera rozmawia z dr Szczepanem Dolnym, lekarzem rodzinnym i certyfikowanym specjalist\u0105 medycyny stylu \u017cycia. Rozmowa dotyczy przede wszystkim b\u00f3lu i sprawno\u015bci uk\u0142adu ruchu, znaczenia aktywno\u015bci fizycznej, rehabilitacji i fizjoterapii oraz codziennych nawyk\u00f3w os\u00f3b po 50. roku \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ekspert wyja\u015bnia r\u00f3wnie\u017c, dlaczego sam poziom b\u00f3lu nie zawsze jest najwa\u017cniejszym wyznacznikiem stanu pacjenta i dlaczego w d\u0142u\u017cszej perspektywie tak du\u017ce znaczenie ma zachowanie funkcji oraz samodzielno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Pe\u0142na transkrypcja podcastu<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:00:00] Wprowadzenie: kiedy b\u00f3l po 50. roku \u017cycia wymaga uwagi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3l, ograniczenie ruchomo\u015bci staw\u00f3w i og\u00f3lny spadek sprawno\u015bci utrudniaj\u0105 codzienne funkcjonowanie wielu osobom, kt\u00f3re uko\u0144czy\u0142y 50 lat. Lekarz rodzinny cz\u0119sto jest pierwszym specjalist\u0105, z kt\u00f3rym pacjenci rozmawiaj\u0105 o takich problemach. To w jego gabinecie zaczyna si\u0119 droga do odpowiednio dobranego post\u0119powania. Chcesz dowiedzie\u0107 si\u0119, kiedy warto pomy\u015ble\u0107 o rehabilitacji i co pomaga bezpiecznie wraca\u0107 do aktywno\u015bci?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dzisiaj Twoim Lekarzem jest dr Szczepan Dolny, lekarz rodzinny i certyfikowany specjalista medycyny stylu \u017cycia. Witam, panie doktorze.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dzie\u0144 dobry.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3l kr\u0119gos\u0142upa czy staw\u00f3w ogranicza codzienn\u0105 aktywno\u015b\u0107? Wiem co\u015b na ten temat, bo sam jestem w grupie 50+. W kt\u00f3rym momencie warto przesta\u0107 liczy\u0107, \u017ce samo przejdzie? Kiedy trzeba opowiedzie\u0107 o tym swojemu lekarzowi i pomy\u015ble\u0107 o rehabilitacji?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na pewno przy dolegliwo\u015bciach b\u00f3lowych, kt\u00f3re si\u0119 przed\u0142u\u017caj\u0105. Z definicji b\u00f3l trwaj\u0105cy od czterech do sze\u015bciu tygodni jest b\u00f3lem ostrym, a powy\u017cej sze\u015bciu tygodni m\u00f3wimy ju\u017c o b\u00f3lu przewlek\u0142ym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi zastanawiamy si\u0119, czy zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do lekarza rodzinnego, musimy przede wszystkim oceni\u0107, czy dolegliwo\u015bci trwaj\u0105 d\u0142ugo, jaki maj\u0105 charakter i czy pojawiaj\u0105 si\u0119 sygna\u0142y alarmowe, kt\u00f3re wymagaj\u0105 konsultacji lekarskiej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:01:29] Czy b\u00f3l i ograniczenie sprawno\u015bci s\u0105 po prostu cz\u0119\u015bci\u0105 starzenia?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ale panie doktorze, mnie zawsze bola\u0142o. Czasem wzi\u0105\u0142em jak\u0105\u015b tabletk\u0119. Wiadomo, cz\u0142owiek czuje si\u0119 gorzej. Ju\u017c pi\u0105ty krzy\u017cyk. Pan doktor rozumie. Niekt\u00f3rzy tak si\u0119 zachowuj\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rozumiem. Te dolegliwo\u015bci bardzo cz\u0119sto wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z procesem starzenia. Nie mo\u017cna jednak powiedzie\u0107, \u017ce zaburzenie czy ograniczenie funkcji jest czym\u015b normalnym, na co powinni\u015bmy si\u0119 po prostu godzi\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi mamy dolegliwo\u015bci, kt\u00f3re zaburzaj\u0105 nasze funkcjonowanie, sen, prac\u0119 czy aktywno\u015b\u0107 fizyczn\u0105, trzeba pomy\u015ble\u0107 o zwr\u00f3ceniu si\u0119 po porad\u0119 i ewentualn\u0105 diagnostyk\u0119 do specjalisty. W pierwszej kolejno\u015bci w\u0142a\u015bnie do lekarza rodzinnego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">No w\u0142a\u015bnie. Przychodzi pacjent do lekarza i na co najcz\u0119\u015bciej narzeka, je\u017celi chodzi o problemy z uk\u0142adem ruchu?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dotyczy to oczywi\u015bcie pacjent\u00f3w 50+, ale obecnie tak\u017ce coraz m\u0142odszych os\u00f3b. Przede wszystkim s\u0105 to dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe plec\u00f3w, szczeg\u00f3lnie okolicy l\u0119d\u017awiowo-krzy\u017cowej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bardzo cz\u0119sto pacjenci okre\u015blaj\u0105 je jako rw\u0119 kulszow\u0105. W wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w jest to tak zwana rwa rzekoma, czyli zesp\u00f3\u0142 dolegliwo\u015bci, kt\u00f3ry wynika przede wszystkim z przeci\u0105\u017cenia, a nie ze zmian anatomicznych w kr\u0119gos\u0142upie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:02:50] Czy siedz\u0105ca praca mo\u017ce sprzyja\u0107 dolegliwo\u015bciom plec\u00f3w?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ale kiedy si\u0119 przeci\u0105\u017camy? Siedz\u0105c przy biurku i pracuj\u0105c przy komputerze?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To jest bardzo istotny element ca\u0142ej uk\u0142adanki. Wtedy nie tyle si\u0119 przeci\u0105\u017camy, ile nie anga\u017cujemy mi\u0119\u015bni znajduj\u0105cych si\u0119 przy kr\u0119gos\u0142upie, kt\u00f3re stabilizuj\u0105 nasz\u0105 postaw\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Podstawowym problemem jest brak ruchu. Je\u017celi mamy sta\u0142\u0105 pozycj\u0119 pracy, w kt\u00f3rej przebywamy przez d\u0142u\u017cszy czas bez jej zmiany, b\u0119dzie si\u0119 to negatywnie odbija\u0142o na naszym zdrowiu i wp\u0142ywa\u0142o na prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0105pienia objaw\u00f3w b\u00f3lowych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:03:26] Jaka jest rola lekarza rodzinnego w leczeniu b\u00f3lu i kierowaniu na rehabilitacj\u0119?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jaka jest rola lekarza rodzinnego w procesie, kt\u00f3ry mo\u017ce prowadzi\u0107 od pierwszych dolegliwo\u015bci do odzyskania i utrzymania sprawno\u015bci? Do rehabilitacji leczniczej, do zmiany nawyk\u00f3w, bo bardzo cz\u0119sto w\u0142a\u015bnie zmiana nawyk\u00f3w powoduje, \u017ce nasz stan si\u0119 poprawia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Lekarz rodzinny, przede wszystkim zbieraj\u0105c wywiad, jest w stanie z du\u017cym prawdopodobie\u0144stwem oceni\u0107, jakiego post\u0119powania pacjent wymaga.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi pacjent przychodzi z pierwszym epizodem b\u00f3lu plec\u00f3w w okolicy l\u0119d\u017awiowo-krzy\u017cowej, b\u00f3l nigdzie nie promieniuje i powoduje dyskomfort, to w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w mamy do czynienia z problemem, o kt\u00f3rym wcze\u015bniej m\u00f3wi\u0142em. Podstawowym post\u0119powaniem jest wtedy leczenie farmakologiczne, pewne zabiegi rozci\u0105gaj\u0105ce i okre\u015blony odpoczynek. Lekarz rodzinny ma r\u00f3wnie\u017c mo\u017cliwo\u015b\u0107 wystawienia pacjentowi zwolnienia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi jednak dolegliwo\u015bci nawracaj\u0105 i dzieje si\u0119 to zbyt cz\u0119sto, trzeba zastanowi\u0107 si\u0119, czy pacjent nie wymaga diagnostyki. R\u00f3wnolegle trzeba, moim zdaniem, my\u015ble\u0107 o rehabilitacji czy fizjoterapii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W kontek\u015bcie diagnostyki istotne jest to, \u017ce wielu pacjent\u00f3w przychodzi do lekarza rodzinnego, oczekuj\u0105c bada\u0144 w postaci zdj\u0119cia rentgenowskiego, rezonansu czy tomografii. Tymczasem w przypadku dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych i zmian strukturalnych kr\u0119gos\u0142upa korelacja mi\u0119dzy jednym a drugim jest niewielka.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przek\u0142adaj\u0105c to na bardziej zrozumia\u0142y j\u0119zyk: istnieje du\u017ce prawdopodobie\u0144stwo, \u017ce zmiany anatomiczne widoczne w badaniach obrazowych b\u0119d\u0105 znaczne, a pacjent nie b\u0119dzie mia\u0142 \u017cadnych dolegliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c odwrotnie. Pacjent mo\u017ce mie\u0107 bardzo nasilone dolegliwo\u015bci, a zmian anatomicznych mo\u017ce nie by\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:05:21] Czy badanie obrazowe zawsze wyja\u015bnia przyczyn\u0119 b\u00f3lu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">I tutaj rol\u0105 lekarza rodzinnego jest skierowanie do specjalisty?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak, jak najbardziej. Rol\u0105 lekarza rodzinnego jest r\u00f3wnie\u017c edukacja, poniewa\u017c pacjent mo\u017ce wychodzi\u0107 z za\u0142o\u017cenia, \u017ce samo badanie dostarczy nam bardzo znacz\u0105cej informacji.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eJakby pan doktor m\u00f3g\u0142 mi tutaj rentgen zleci\u0107, to na pewno wszystko zobaczymy\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dok\u0142adnie. Samo badanie obrazowe ma de facto trzy cele. Po pierwsze, pozwala sprawdzi\u0107, czy wyst\u0119puj\u0105 zmiany anatomiczne wymagaj\u0105ce diagnostyki lub leczenia w poradni neurochirurgicznej albo na oddziale neurochirurgicznym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Druga kwestia, mo\u017ce mniej istotna, to por\u00f3wnanie z wcze\u015bniejszymi badaniami i ocena, czy nast\u0119puje progresja zmian.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trzeci element to mo\u017cliwo\u015b\u0107 przekazania badania fizjoterapeucie czy rehabilitantowi, aby wiedzieli, jak mo\u017cna pracowa\u0107 z pacjentem i przede wszystkim, jak nie zrobi\u0107 mu krzywdy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u017beby nie pog\u0142\u0119bi\u0107 tych dolegliwo\u015bci. Rozumiem. Jako pacjenci musimy wi\u0119c r\u00f3wnie\u017c zrozumie\u0107 miejsce lekarza rodzinnego w tym procesie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czasami oczekujemy, \u017ce jedna wizyta za\u0142atwi wszystko. Dostaniemy skierowania na wszystkie badania, p\u00f3\u017aniej b\u0119dzie ju\u017c wiadomo, jaki jest nasz stan i b\u0119dziemy pod\u0105\u017ca\u0107 w kierunku odzyskania pe\u0142nej sprawno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ale zdarza si\u0119 te\u017c co\u015b zupe\u0142nie innego. Pacjent reaguje na dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe samodzielnym ograniczeniem ruchu. To naturalne. Je\u017celi bola\u0142o nas podczas podnoszenia ramienia, ograniczamy ten ruch. Nie czujemy b\u00f3lu, troch\u0119 zapominamy o problemie, a mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce sami sobie szkodzimy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:07:05] Dlaczego zbyt d\u0142ugie ograniczanie ruchu mo\u017ce os\u0142abia\u0107 sprawno\u015b\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ograniczenie ruchu na samym pocz\u0105tku jest oczywi\u015bcie jak najbardziej prawid\u0142owe, bo przede wszystkim nie chcemy, \u017ceby nas bola\u0142o. Powr\u00f3t do aktywno\u015bci fizycznej powinien jednak nast\u0105pi\u0107 tak szybko, jak jest to mo\u017cliwe.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u0142ugotrwa\u0142e ograniczenie aktywno\u015bci w danym odcinku cia\u0142a powoduje os\u0142abienie funkcji mi\u0119\u015bni, kt\u00f3re stabilizuj\u0105 okre\u015blone struktury i odpowiadaj\u0105 za ich funkcjonowanie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W kontek\u015bcie stosowania ortez czy innych \u015brodk\u00f3w pomocniczych ograniczaj\u0105cych ruch: na pocz\u0105tku jak najbardziej nam pomagaj\u0105. Im d\u0142u\u017cej jednak je stosujemy, tym bardziej mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c nasila\u0107 problem, poniewa\u017c przejmuj\u0105 funkcje aparatu ruchu. Nieu\u017cywane struktury zaczynaj\u0105 si\u0119 os\u0142abia\u0107, co zwi\u0119ksza ryzyko nawrotu i d\u0142ugoterminowego problemu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czyli przestajemy mie\u0107 tak\u0105 ochron\u0119 mi\u0119\u015bniow\u0105, mi\u0119\u015bnie przestaj\u0105 stabilizowa\u0107 ko\u0144czyn\u0119, poniewa\u017c zacz\u0119li\u015bmy chodzi\u0107 w specjalnej opasce czy ortezie. Dolegliwo\u015bci ust\u0105pi\u0142y i jest dobrze, ale je\u017celi zbyt d\u0142ugo pozostajemy w tym procesie, mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce sami sobie szkodzimy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Troch\u0119 przyzwyczajamy si\u0119 do tych \u015brodk\u00f3w pomocniczych. Musimy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce je\u017celi chcemy by\u0107 samodzielni d\u0142ugoterminowo, ta samodzielno\u015b\u0107 oznacza r\u00f3wnie\u017c, \u017ce te \u015brodki nie b\u0119d\u0105 nam potrzebne.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Stosowanie ortezy przez pewien czas jest jak najbardziej uzasadnione. P\u00f3\u017aniej jednak staramy si\u0119 mo\u017cliwie szybko rozpocz\u0105\u0107 fizjoterapi\u0119 czy rehabilitacj\u0119, aby funkcj\u0119 tej ortezy przej\u0105\u0142 nasz aparat mi\u0119\u015bniowo-szkieletowy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:08:46] Czy brak b\u00f3lu oznacza, \u017ce wszystko jest ju\u017c w porz\u0105dku?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wr\u00f3\u0107my jeszcze do jednego wa\u017cnego czynnika, jakim jest b\u00f3l. M\u00f3wili\u015bmy, \u017ce pacjenci ograniczaj\u0105 mobilno\u015b\u0107 czy ruchomo\u015b\u0107 w stawie, poniewa\u017c wcze\u015bniej bola\u0142o. \u201eSkoro boli, to nie b\u0119d\u0119 rusza\u0142\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dlaczego b\u00f3l nie jest ostatecznym wyznacznikiem naszej sprawno\u015bci? Mo\u017cemy przecie\u017c spojrze\u0107 na spraw\u0119 r\u00f3wnie\u017c z drugiej strony: b\u00f3l min\u0105\u0142, wszystko jest w porz\u0105dku, nie musz\u0119 ju\u017c nic robi\u0107. Jak rozs\u0105dnie do tego podej\u015b\u0107?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przede wszystkim trzeba zdawa\u0107 sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce b\u00f3l jest bardzo s\u0142abym czynnikiem rokowniczym. Du\u017co lepszym, w\u0142a\u015bciwie podstawowym czynnikiem, jest funkcja.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi b\u00f3l si\u0119 utrzymuje, ale funkcja jest zachowana, patrzymy r\u00f3wnie\u017c na jego nat\u0119\u017cenie. Najcz\u0119\u015bciej oceniamy pacjenta w skali dziesi\u0119ciostopniowej. Je\u017celi b\u00f3l mie\u015bci si\u0119 mniej wi\u0119cej w granicach od jednego, dw\u00f3ch do czterech punkt\u00f3w, mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce jest to b\u00f3l w pewnym stopniu akceptowalny, pod warunkiem zachowania funkcji.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Musimy te\u017c zdawa\u0107 sobie spraw\u0119, \u017ce z wiekiem dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe mog\u0105 si\u0119 utrzymywa\u0107 mimo zachowanej funkcji. Dzia\u0142anie profilaktyczne nie polega wi\u0119c wy\u0142\u0105cznie na dzia\u0142aniu przeciwb\u00f3lowym, ale przede wszystkim na my\u015bleniu o rokowaniu i samodzielno\u015bci. G\u0142\u00f3wnym celem jest zachowanie funkcji, bo to jest najistotniejszy element.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:10:09] Co jest wa\u017cniejsze: ca\u0142kowity brak b\u00f3lu czy zachowanie funkcji?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czyli mo\u017ce to PESEL tak boli?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">PESEL mo\u017ce nie. Niemniej jednak wraz z wiekiem zwi\u0119ksza si\u0119 prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0105pienia r\u00f3\u017cnego rodzaju przewlek\u0142ych dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Istotne jest, \u017ceby te dolegliwo\u015bci nie ogranicza\u0142y nam funkcji. Je\u017celi funkcja b\u0119dzie zachowana, z b\u00f3lem jeste\u015bmy w stanie sobie pom\u00f3c, r\u00f3wnie\u017c farmakologicznie. Farmakologicznie natomiast bardzo cz\u0119sto nie jeste\u015bmy w stanie zast\u0105pi\u0107 funkcji ruchowych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czyli obserwuj\u0105c siebie, musimy powiedzie\u0107 sobie: dobrze, troch\u0119 boli, ale mog\u0119 si\u0119 porusza\u0107 tak jak dotychczas. Zakres ruchu mo\u017ce si\u0119 nawet zwi\u0119kszy\u0142. To jest efekt, o kt\u00f3rym my\u015blimy. Sam b\u00f3l nie jest ostatecznym wyznacznikiem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jak bezpiecznie wraca\u0107 do aktywno\u015bci? S\u0105, jak s\u0105dz\u0119, dwie grupy. Ja nale\u017c\u0119 do tej pierwszej, kt\u00f3ra chcia\u0142aby wszystko od razu i szybko. Robi\u0119 wszystkie \u0107wiczenia, \u017ceby tylko pozby\u0107 si\u0119 dolegliwo\u015bci i przej\u015b\u0107 o krok dalej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0105 te\u017c pacjenci, kt\u00f3rzy z obawy przed nawrotem b\u00f3lu b\u0119d\u0105 odwleka\u0107 rehabilitacj\u0119 i powr\u00f3t do aktywno\u015bci. Czy jest jaki\u015b z\u0142oty \u015brodek?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:11:23] Jak bezpiecznie wraca\u0107 do aktywno\u015bci po epizodzie b\u00f3lowym?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z\u0142oty \u015brodek jest taki, \u017ce do ka\u017cdego pacjenta powinni\u015bmy podchodzi\u0107 indywidualnie, poniewa\u017c nie jeste\u015bmy tacy sami. S\u0105 pewne schematy, na kt\u00f3re patrzymy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak jak m\u00f3wi\u0142em, powr\u00f3t do aktywno\u015bci fizycznej powinien by\u0107 mo\u017cliwie szybki, ale musi odbywa\u0107 si\u0119 z g\u0142ow\u0105. Trzeba post\u0119powa\u0107 rozs\u0105dnie, \u017ceby nie przed\u0142u\u017ca\u0107 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych wynikaj\u0105cych na przyk\u0142ad z przeci\u0105\u017cenia czy stanu zapalnego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi mamy stan zapalny, kt\u00f3ry jest cz\u0119st\u0105 przyczyn\u0105 tego rodzaju dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych okolicy l\u0119d\u017awiowo-krzy\u017cowej, przez pierwsze kilka dni jak najbardziej powinni\u015bmy ograniczy\u0107 aktywno\u015b\u0107 fizyczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi jednak dolegliwo\u015bci si\u0119 normalizuj\u0105 i ust\u0119puj\u0105, trzeba my\u015ble\u0107 d\u0142ugoterminowo. A d\u0142ugoterminowe my\u015blenie polega na wdro\u017ceniu aktywno\u015bci fizycznej, kt\u00f3ra ma na celu wzmocnienie tak zwanego core, czyli struktur utrzymuj\u0105cych nasz\u0105 prawid\u0142ow\u0105 postaw\u0119, \u017ceby dolegliwo\u015bci albo w og\u00f3le nie nawraca\u0142y, albo nawraca\u0142y mo\u017cliwie rzadko.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:12:21] Jakie codzienne nawyki pomagaj\u0105 zachowa\u0107 mobilno\u015b\u0107 po 50. roku \u017cycia?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Lektor:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Co na to Tw\u00f3j Lekarz? M\u00f3wimy o zdrowiu w przyst\u0119pny spos\u00f3b. Zaprasza Dariusz Litera.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Prze\u0142\u00f3\u017cmy to teraz na nasz\u0105 codzienno\u015b\u0107. Jakie nawyki trzeba wprowadzi\u0107 do \u017cycia, je\u017celi jeste\u015bmy ju\u017c po 50. roku \u017cycia i odczuwamy r\u00f3\u017cnego rodzaju b\u00f3le?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czasami mo\u017ce to by\u0107 zwi\u0105zane na przyk\u0142ad z rozpoczynaj\u0105cym si\u0119 zwyrodnieniem staw\u00f3w, konsekwencjami wcze\u015bniejszych uraz\u00f3w czy charakterem naszej pracy. Niekt\u00f3rzy przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 czasu siedz\u0105 przy biurku.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jakie nawyki trzeba wprowadzi\u0107 do codziennego \u017cycia, \u017ceby mobilno\u015b\u0107 nam nie spada\u0142a i \u017ceby uk\u0142ad ruchu zachowa\u0107 w mo\u017cliwie dobrej kondycji?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Musimy zdawa\u0107 sobie spraw\u0119, \u017ce aby zachowa\u0107 dan\u0105 funkcj\u0119, musimy wygenerowa\u0107 bodziec, kt\u00f3ry spowoduje adaptacj\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi chcemy by\u0107 sprawni, musimy dostarcza\u0107 organizmowi bod\u017ac\u00f3w, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 powodowa\u0142y albo wzrost danej funkcji, albo przynajmniej jej utrzymanie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0105 oczywi\u015bcie elementy, o kt\u00f3rych powinni\u015bmy my\u015ble\u0107 w kontek\u015bcie zachowania mobilno\u015bci staw\u00f3w czy r\u00f3wnowagi. Jest to szczeg\u00f3lnie wa\u017cne u pacjent\u00f3w po 50. czy 60. roku \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aktywno\u015b\u0107 fizyczna powinna by\u0107 jednak nieod\u0142\u0105cznym elementem naszej codzienno\u015bci. Je\u017celi wykonujemy prac\u0119 stoj\u0105c\u0105 lub siedz\u0105c\u0105, istotne jest, \u017ceby czas przebywania w jednej pozycji by\u0142 mo\u017cliwie kr\u00f3tki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi nie jeste\u015bmy w stanie zmniejszy\u0107 tego czasu, powinni\u015bmy go przerywa\u0107 nawet niewielk\u0105 aktywno\u015bci\u0105 trwaj\u0105c\u0105 pi\u0119\u0107 czy dziesi\u0119\u0107 minut. Chodzi o zaanga\u017cowanie cia\u0142a do ruchu i przerwanie zbyt d\u0142ugiego pozostawania w jednej pozycji.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:14:14] Dlaczego z wiekiem trzeba coraz bardziej \u015bwiadomie planowa\u0107 ruch?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciolatkowie to grupa aktywna zawodowo. Musimy troch\u0119 zweryfikowa\u0107 spos\u00f3b naszej pracy. Je\u017celi rzeczywi\u015bcie przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 dnia siedzimy przy biurku, nale\u017cy tak to zaplanowa\u0107, \u017ceby znalaz\u0142 si\u0119 moment na pewn\u0105 aktywno\u015b\u0107 czy gimnastyk\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ta aktywno\u015b\u0107 staje si\u0119 tym bardziej istotna, im jeste\u015bmy starsi, poniewa\u017c wraz z wiekiem spadek funkcji ruchowych organizmu post\u0119puje coraz szybciej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W wieku 20 czy 30 lat aktywno\u015b\u0107 fizyczna bardzo cz\u0119sto jest niewymuszona i stanowi element naszej codzienno\u015bci. Nie my\u015blimy o niej intencjonalnie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Im jeste\u015bmy starsi, tym bardziej musimy natomiast wygospodarowa\u0107 w ci\u0105gu dnia okre\u015blony czas przeznaczony w\u0142a\u015bnie na aktywno\u015b\u0107 fizyczn\u0105, \u017ceby zachowa\u0107 nasze funkcje i samodzielno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:15:12] Czy 10 tysi\u0119cy krok\u00f3w dziennie wystarczy do zachowania sprawno\u015bci?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To kwestia planowania dnia. Mog\u0119 przecie\u017c zaplanowa\u0107, \u017ce nie jad\u0119 samochodem po zakupy, tylko wybieram najbli\u017cszy sklep i id\u0119 pieszo. Je\u017celi mam mo\u017cliwo\u015b\u0107, nie wje\u017cd\u017cam wind\u0105, tylko id\u0119 po schodach.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Musz\u0119 jednak \u015bwiadomie o tym pomy\u015ble\u0107 i podj\u0105\u0107 tak\u0105 decyzj\u0119. Nie korzystam ze wszystkich u\u0142atwie\u0144. Musz\u0119 zrobi\u0107 te przys\u0142owiowe kroki. My\u015bl\u0119 wi\u0119c, \u017ce wiele zale\u017cy od nas samych i od przestawienia si\u0119 na inny spos\u00f3b my\u015blenia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jak najbardziej. Wybieranie schod\u00f3w zamiast windy czy p\u00f3j\u015bcie na zakupy pieszo zamiast przejechania samochodem jest bardzo istotne. Jest to dodatkowa aktywno\u015b\u0107 fizyczna, kt\u00f3ra korzystnie wp\u0142ywa na nasze zdrowie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Druga kwestia dotyczy zegark\u00f3w i liczenia krok\u00f3w. Bardzo cz\u0119sto rozmawiam w gabinecie z pacjentami o aktywno\u015bci fizycznej i s\u0142ysz\u0119: \u201ePrzecie\u017c robi\u0119 10 tysi\u0119cy krok\u00f3w. To znaczy, \u017ce moja norma aktywno\u015bci fizycznej jest spe\u0142niona\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tutaj pojawia si\u0119 podstawowy problem. Liczba krok\u00f3w jest w\u0142a\u015bciwie tylko informacj\u0105 na temat dystansu. Nie m\u00f3wi natomiast nic na temat intensywno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jak ju\u017c m\u00f3wi\u0142em, bodziec musi by\u0107 specyficzny, \u017ceby wywo\u0142a\u0142 specyficzn\u0105 adaptacj\u0119. Je\u017celi chcemy zadba\u0107 na przyk\u0142ad o uk\u0142ad sercowo-naczyniowy, bodziec musi by\u0107 intensywniejszy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie wystarczy wi\u0119c wy\u0142\u0105cznie wykonywa\u0107 okre\u015blonej liczby krok\u00f3w. Aktywno\u015b\u0107 fizyczna powinna mie\u0107 r\u00f3wnie\u017c umiarkowan\u0105 lub wy\u017csz\u0105 intensywno\u015b\u0107. W ci\u0105gu tygodnia powinni\u015bmy tak\u017ce zadba\u0107 o czas na minimum dwa treningi oporowe.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie jest istotne, czy b\u0119d\u0105 wykonywane z ci\u0119\u017carami, z mas\u0105 w\u0142asnego cia\u0142a czy z gumami oporowymi. Wa\u017cne jest, \u017ceby\u015bmy mieli to zaplanowane i byli w stanie przeznaczy\u0107 czas na takie dodatkowe dzia\u0142ania, poniewa\u017c generuj\u0105 one specyficzn\u0105 adaptacj\u0119, kt\u00f3rej oczekujemy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:17:26] Jak stres mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na b\u00f3l i sprawno\u015b\u0107 uk\u0142adu ruchu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jak nerwowo\u015b\u0107 i stres mog\u0105 wp\u0142ywa\u0107 na nasz uk\u0142ad ruchu?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sam stres nie generuje bezpo\u015brednio dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych, ale wp\u0142ywa na wiele element\u00f3w, kt\u00f3re si\u0119 z nimi \u0142\u0105cz\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi jeste\u015bmy przewlekle zestresowani, nasz pr\u00f3g b\u00f3lu jest ni\u017cszy. W zwi\u0105zku z tym mniejszy bodziec mo\u017ce wygenerowa\u0107 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe, a to powoduje dodatkowy stres.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Stres mo\u017ce negatywnie wp\u0142ywa\u0107 na sen. Sen jest bardzo istotny w kontek\u015bcie regeneracji, ale z kolei nieoptymalny sen r\u00f3wnie\u017c zmniejsza pr\u00f3g reakcji stresowej. W ten spos\u00f3b powstaje b\u0142\u0119dne ko\u0142o.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Taka spirala r\u00f3\u017cnego rodzaju czynnik\u00f3w, kt\u00f3re pogarszaj\u0105 nasze samopoczucie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dok\u0142adnie. To jest element, kt\u00f3ry sam w sobie nie generuje problemu, ale zwi\u0119ksza prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0105pienia wielu czynnik\u00f3w mog\u0105cych prowadzi\u0107 do dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych, gorszego samopoczucia czy dyskomfortu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Czyli troska o nasz uk\u0142ad ruchu w pewnym wieku oznacza tak\u017ce trosk\u0119 o to, \u017ceby\u015bmy nie ulegali stresowi?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Te rzeczy \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 ze sob\u0105. Stres mo\u017ce poprzez dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe prowadzi\u0107 na przyk\u0142ad do ograniczenia aktywno\u015bci fizycznej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z drugiej strony aktywno\u015b\u0107 fizyczna, szczeg\u00f3lnie aerobowa, jest jednym z element\u00f3w, kt\u00f3re pomagaj\u0105 nam radzi\u0107 sobie ze stresem. Je\u017celi pojawi si\u0119 stres, mo\u017ce wi\u0119c uruchomi\u0107 b\u0142\u0119dne ko\u0142o zwi\u0119kszaj\u0105ce zar\u00f3wno poziom stresu, jak i dolegliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:19:07] Jak masa cia\u0142a i spos\u00f3b od\u017cywiania wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 ze sprawno\u015bci\u0105?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u017beby zachowa\u0107 aktywno\u015b\u0107, musimy w\u0142a\u015bciwie si\u0119 od\u017cywia\u0107 i nawadnia\u0107. Jak te czynniki wp\u0142ywaj\u0105 na stan naszego uk\u0142adu ruchu?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W kontek\u015bcie diety w wielu przypadkach redukcja masy cia\u0142a jest elementem, kt\u00f3ry b\u0119dzie poprawia\u0142 rokowanie, zmniejsza\u0142 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe, zwi\u0119ksza\u0142 prawdopodobie\u0144stwo d\u0142ugoterminowej samodzielno\u015bci i u\u0142atwia\u0142 aktywno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sama aktywno\u015b\u0107 jest jednym z element\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105 poprawia\u0107 nasz stan zdrowia i zmniejsza\u0107 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe. B\u0119dzie oczywi\u015bcie mia\u0142a tak\u017ce wp\u0142yw na redukcj\u0119 masy cia\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Co istotne, redukcja masy cia\u0142a, a konkretnie tkanki t\u0142uszczowej, w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w wynika jednak g\u0142\u00f3wnie z tego, co wk\u0142adamy na sw\u00f3j talerz. Jest takie powiedzenie, \u017ce rze\u017ab\u0119 robi si\u0119 w kuchni, a nie na si\u0142owni, i jest w tym du\u017co prawdy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aktywno\u015b\u0107 fizyczna jest natomiast bardzo istotnym czynnikiem rokowniczym pod k\u0105tem utrzymania prawid\u0142owej masy cia\u0142a. To s\u0105 dwa elementy, kt\u00f3re musz\u0105 ze sob\u0105 wsp\u00f3\u0142gra\u0107. Je\u017celi skupimy si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na jednym, efekt b\u0119dzie nieoptymalny.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:20:27] Jakie znaczenie ma nawodnienie podczas aktywno\u015bci fizycznej?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A co z wod\u0105?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wiemy, \u017ce nawodnienie ma bardzo istotny wp\u0142yw zar\u00f3wno w kontek\u015bcie aktywno\u015bci fizycznej, jak i proces\u00f3w metabolicznych czy wydalania metabolit\u00f3w. Ma r\u00f3wnie\u017c znaczenie w profilaktyce wielu schorze\u0144, takich jak dna moczanowa, kamica nerkowa czy choroby uk\u0142adu sercowo-naczyniowego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To element, o kt\u00f3rym powinni\u015bmy pami\u0119ta\u0107. Prawid\u0142owe nawodnienie b\u0119dzie te\u017c poprawia\u0142o nasz komfort podczas aktywno\u015bci fizycznej, dzi\u0119ki czemu mo\u017ce by\u0107 ona dla nas przyjemniejsza.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">No i stawy pewnie b\u0119d\u0105 lepiej dzia\u0142a\u0107. Zw\u0142aszcza te mi\u0119dzykr\u0119gowe, a kr\u0105\u017cki mi\u0119dzykr\u0119gowe b\u0119d\u0105 bardziej elastyczne, je\u017celi dobrze si\u0119 nawodnimy?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tutaj, m\u00f3wi\u0105c szczerze, pod k\u0105tem bada\u0144 stopie\u0144 nawodnienia w kontek\u015bcie hydratacji kr\u0105\u017ck\u00f3w mi\u0119dzykr\u0119gowych nie jest do ko\u0144ca udowodniony.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Natomiast w profilaktyce dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych kr\u0119gos\u0142upa nawodnienie b\u0119dzie istotne bardziej w kontek\u015bcie aktywno\u015bci fizycznej i mo\u017cliwo\u015bci utrzymywania jej na poziomie, kt\u00f3ry pozwala wygenerowa\u0107 odpowiedni\u0105 adaptacj\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:21:35] Jaka jest najwa\u017cniejsza rada dla os\u00f3b po 50. roku \u017cycia?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na koniec jeszcze jedna, pa\u0144skim zdaniem najwa\u017cniejsza rada dla os\u00f3b, kt\u00f3re uko\u0144czy\u0142y 50 lat i zaczynaj\u0105 odczuwa\u0107 dolegliwo\u015bci zwi\u0105zane z uk\u0142adem ruchu. Co pan radzi?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aktywno\u015b\u0107 fizyczna powinna by\u0107 sta\u0142ym elementem naszego \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi aktywno\u015b\u0107 fizyczna jest w jakikolwiek spos\u00f3b ograniczona b\u00f3lowo, szczeg\u00f3lnie przewlekle, powinni\u015bmy pomy\u015ble\u0107 o zg\u0142oszeniu si\u0119 do specjalisty w celu diagnostyki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u017celi mamy ograniczenia ruchomo\u015bci w stawach czy problemy przewlek\u0142e, powinni\u015bmy pomy\u015ble\u0107 o skorzystaniu z porad i wiedzy rehabilitant\u00f3w czy fizjoterapeut\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Co jest istotne w kontek\u015bcie fizjoterapii i rehabilitacji: spotkania z fizjoterapeut\u0105 maj\u0105 by\u0107 wst\u0119pem do d\u0142u\u017cszej przygody z aktywno\u015bci\u0105 fizyczn\u0105, a nie jedynie etapem w \u017cyciu, podczas kt\u00f3rego umawiamy si\u0119 na dziesi\u0119\u0107 zabieg\u00f3w, wykonujemy te zabiegi i na tym nasza przygoda z aktywno\u015bci\u0105 si\u0119 ko\u0144czy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fizjoterapeuta, pokazuj\u0105c nam okre\u015blone wzorce ruchowe, ma przede wszystkim nauczy\u0107 nas tego, jak p\u00f3\u017aniej pracowa\u0107 w domu ju\u017c bez jego pomocy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>[00:22:51] Zako\u0144czenie rozmowy<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dariusz Litera:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Powiedzia\u0142 w podca\u015bcie \u201eCO NA TO TW\u00d3J LEKARZ\u201d dr Szczepan Dolny, lekarz rodzinny i certyfikowany specjalista medycyny stylu \u017cycia. Bardzo dzi\u0119kuj\u0119, panie doktorze.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">dr Szczepan Dolny:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dzi\u0119kuj\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Najwa\u017cniejsze wnioski dla pacjent\u00f3w<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Przed\u0142u\u017caj\u0105ce si\u0119 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe, szczeg\u00f3lnie gdy zaburzaj\u0105 codzienne funkcjonowanie, sen, prac\u0119 lub aktywno\u015b\u0107 fizyczn\u0105, s\u0105 powodem do konsultacji z lekarzem.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Ograniczenie sprawno\u015bci nie powinno by\u0107 automatycznie traktowane jako co\u015b, z czym nale\u017cy pogodzi\u0107 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie z powodu wieku.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Jednym z cz\u0119stych problem\u00f3w zg\u0142aszanych lekarzowi rodzinnemu s\u0105 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe okolicy l\u0119d\u017awiowo-krzy\u017cowej.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Badanie obrazowe nie zawsze pozostaje w bezpo\u015brednim zwi\u0105zku z nat\u0119\u017ceniem dolegliwo\u015bci. Du\u017ce zmiany mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 bez b\u00f3lu, a nasilony b\u00f3l mo\u017ce pojawia\u0107 si\u0119 bez istotnych zmian anatomicznych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Kr\u00f3tkotrwa\u0142e ograniczenie ruchu mo\u017ce by\u0107 pomocne przy ostrych dolegliwo\u015bciach, jednak d\u0142ugotrwa\u0142e unikanie aktywno\u015bci mo\u017ce os\u0142abia\u0107 mi\u0119\u015bnie odpowiedzialne za stabilizacj\u0119 i sprawno\u015b\u0107.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Ortezy i inne \u015brodki pomocnicze mog\u0105 by\u0107 przydatne przez okre\u015blony czas, ale nie powinny bez potrzeby zast\u0119powa\u0107 pracy aparatu mi\u0119\u015bniowo-szkieletowego.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>W ocenie sprawno\u015bci istotna jest nie tylko obecno\u015b\u0107 b\u00f3lu, ale przede wszystkim zachowanie funkcji.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Powr\u00f3t do aktywno\u015bci powinien by\u0107 mo\u017cliwie szybki, ale dostosowany indywidualnie do stanu pacjenta i przebiegu dolegliwo\u015bci.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Po 50. roku \u017cycia aktywno\u015b\u0107 fizyczna powinna by\u0107 planowanym i regularnym elementem codzienno\u015bci.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>D\u0142ugotrwa\u0142e siedzenie lub stanie warto przerywa\u0107 nawet kilkuminutow\u0105 aktywno\u015bci\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Sama liczba wykonanych krok\u00f3w nie opisuje ca\u0142ej aktywno\u015bci fizycznej. Znaczenie ma r\u00f3wnie\u017c jej intensywno\u015b\u0107 i rodzaj.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Ekspert wskazuje na potrzeb\u0119 uwzgl\u0119dniania treningu oporowego, wykonywanego mi\u0119dzy innymi z ci\u0119\u017carami, mas\u0105 w\u0142asnego cia\u0142a lub gumami oporowymi.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Przewlek\u0142y stres mo\u017ce obni\u017ca\u0107 pr\u00f3g odczuwania b\u00f3lu, pogarsza\u0107 sen i tworzy\u0107 b\u0142\u0119dne ko\u0142o dolegliwo\u015bci oraz ograniczania aktywno\u015bci.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Spos\u00f3b od\u017cywiania, masa cia\u0142a, aktywno\u015b\u0107 fizyczna i prawid\u0142owe nawodnienie s\u0105 elementami, kt\u00f3re nale\u017cy rozpatrywa\u0107 \u0142\u0105cznie.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Fizjoterapia i rehabilitacja powinny pomaga\u0107 pacjentowi nauczy\u0107 si\u0119 wzorc\u00f3w ruchowych i samodzielnej pracy, a nie ogranicza\u0107 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do kr\u00f3tkiej serii zabieg\u00f3w.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Informacja o uczestnikach:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Go\u015b\u0107: dr Szczepan Dolny<\/strong>, lekarz rodzinny, certyfikowany specjalista medycyny stylu \u017cycia, pasjonat medycyny zapobiegawczej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Prowadz\u0105cy: Dariusz Litera<\/strong>, redaktor medyczny i tw\u00f3rca podcastu CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ. Od lat zajmuje si\u0119 edukacj\u0105 pacjent\u00f3w prowadz\u0105c rozmowy ze specjalistami r\u00f3\u017cnych dziedzin medycyny.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>UWAGA!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Materia\u0142 ma charakter edukacyjny. Nie zast\u0119puje konsultacji lekarskiej. Je\u017celi obserwujesz u siebie niepokoj\u0105ce objawy, zg\u0142o\u015b si\u0119 do lekarza.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Subskrybuj <strong>CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ<\/strong>, je\u015bli interesuje Ci\u0119 rzetelna wiedza medyczna i \u015bwiadoma profilaktyka zdrowotna.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W tym odcinku CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ Dariusz Litera rozmawia z dr Szczepanem Dolnym, lekarzem<br \/>\nrodzinnym i certyfikowanym specjalist\u0105 medycyny stylu \u017cycia. Rozmowa dotyczy przede wszystkim b\u00f3lu i<br \/>\nsprawno\u015bci uk\u0142adu ruchu, znaczenia aktywno\u015bci fizycznej, rehabilitacji i fizjoterapii oraz codziennych<br \/>\nnawyk\u00f3w os\u00f3b po 50. roku \u017cycia.<\/p>","protected":false},"author":9,"featured_media":12564,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false,"_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[524],"tags":[696,688,715,714,706,693,542,713],"class_list":["post-12562","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-transkrypty-podcastow","tag-aktywnoscfizyczna","tag-bolkregoslupa","tag-fizjoterapia-2","tag-lekarzrodzinny","tag-medycynastyluzycia","tag-rehabilitacja-2","tag-twojlekarz","tag-zdrowiepo50"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W tym odcinku CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ Dariusz Litera rozmawia z dr Szczepanem Dolnym, lekarzem rodzinnym i certyfikowanym specjalist\u0105 medycyny stylu \u017cycia. Rozmowa dotyczy przede wszystkim b\u00f3lu i sprawno\u015bci uk\u0142adu ruchu, znaczenia aktywno\u015bci fizycznej, rehabilitacji i fizjoterapii oraz codziennych nawyk\u00f3w os\u00f3b po 50. roku \u017cycia.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/NZOZTwojLekarz\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-10-14T03:54:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"900\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"450\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot;\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot;\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"21 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\"\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/4872e4157107aad4013c32ac52a4b9b4\"},\"headline\":\"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01\",\"datePublished\":\"2026-10-14T03:54:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/\"},\"wordCount\":4184,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1\",\"keywords\":[\"#aktywno\u015b\u0107fizyczna\",\"#b\u00f3lkr\u0119gos\u0142upa\",\"#fizjoterapia\",\"#lekarzrodzinny\",\"#medycynastylu\u017cycia\",\"#rehabilitacja\",\"#Tw\u00f3jLekarz\",\"#zdrowiepo50\"],\"articleSection\":[\"Transkrypty podcast\u00f3w\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/\",\"name\":\"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1\",\"datePublished\":\"2026-10-14T03:54:00+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1\",\"width\":900,\"height\":450},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/\",\"name\":\"Przychodnia NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\" sp. z o.o.\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#organization\",\"name\":\"Przychodnia NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\" sp. z o.o.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/twoj-lekarz-logo2-e1448917738554.jpg?fit=200%2C71&ssl=1\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/i0.wp.com\\\/twojlekarz.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/twoj-lekarz-logo2-e1448917738554.jpg?fit=200%2C71&ssl=1\",\"width\":200,\"height\":71,\"caption\":\"Przychodnia NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\" sp. z o.o.\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/NZOZTwojLekarz\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/4872e4157107aad4013c32ac52a4b9b4\",\"name\":\"NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\"\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"NZOZ \\\"Tw\u00f3j Lekarz\\\"\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/twojlekarz.net\\\/es\\\/author\\\/twojlekarz\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.","og_description":"W tym odcinku CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ Dariusz Litera rozmawia z dr Szczepanem Dolnym, lekarzem rodzinnym i certyfikowanym specjalist\u0105 medycyny stylu \u017cycia. Rozmowa dotyczy przede wszystkim b\u00f3lu i sprawno\u015bci uk\u0142adu ruchu, znaczenia aktywno\u015bci fizycznej, rehabilitacji i fizjoterapii oraz codziennych nawyk\u00f3w os\u00f3b po 50. roku \u017cycia.","og_url":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/","og_site_name":"Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/NZOZTwojLekarz\/","article_published_time":"2026-10-14T03:54:00+00:00","og_image":[{"width":900,"height":450,"url":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1","type":"image\/png"}],"author":"NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\"","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Escrito por":"NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\"","Tiempo de lectura":"21 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/"},"author":{"name":"NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\"","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#\/schema\/person\/4872e4157107aad4013c32ac52a4b9b4"},"headline":"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01","datePublished":"2026-10-14T03:54:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/"},"wordCount":4184,"publisher":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1","keywords":["#aktywno\u015b\u0107fizyczna","#b\u00f3lkr\u0119gos\u0142upa","#fizjoterapia","#lekarzrodzinny","#medycynastylu\u017cycia","#rehabilitacja","#Tw\u00f3jLekarz","#zdrowiepo50"],"articleSection":["Transkrypty podcast\u00f3w"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/","url":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/","name":"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01 - Przychodnia NZOZ &quot;Tw\u00f3j Lekarz&quot; sp. z o.o.","isPartOf":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1","datePublished":"2026-10-14T03:54:00+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/#primaryimage","url":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1","contentUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1","width":900,"height":450},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/14-10-2026-rehabilitacja-lecznicza-01\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/twojlekarz.net\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"14.10.2026 | Rehabilitacja lecznicza #01"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#website","url":"https:\/\/twojlekarz.net\/","name":"Cl\u00ednica NZOZ &quot;Tw\u00f3j Doktor&quot; sp.","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/twojlekarz.net\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#organization","name":"Cl\u00ednica NZOZ &quot;Tw\u00f3j Doktor&quot; sp.","url":"https:\/\/twojlekarz.net\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/twoj-lekarz-logo2-e1448917738554.jpg?fit=200%2C71&ssl=1","contentUrl":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/twoj-lekarz-logo2-e1448917738554.jpg?fit=200%2C71&ssl=1","width":200,"height":71,"caption":"Przychodnia NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\" sp. z o.o."},"image":{"@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/NZOZTwojLekarz\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/twojlekarz.net\/#\/schema\/person\/4872e4157107aad4013c32ac52a4b9b4","name":"NZOZ &quot;Su m\u00e9dico&quot;","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/9465837260f6ae13894c21dc64ea0fd37fae2ef5730310619b4823c3909befd4?s=96&d=mm&r=g","caption":"NZOZ \"Tw\u00f3j Lekarz\""},"url":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/author\/twojlekarz\/"}]}},"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/twojlekarz.net\/wp-content\/uploads\/reh-900x450-lekarz.png?fit=900%2C450&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12562","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12562"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12562\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12565,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12562\/revisions\/12565"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12564"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12562"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12562"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/twojlekarz.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12562"}],"curies":[{"name":"gracias","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}