{"id":11957,"date":"2026-06-03T05:05:00","date_gmt":"2026-06-03T04:05:00","guid":{"rendered":"https:\/\/twojlekarz.net\/?p=11957"},"modified":"2026-05-28T10:08:31","modified_gmt":"2026-05-28T09:08:31","slug":"03-06-2026-jak-zadbac-o-zdrowie-w-podrozy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/twojlekarz.net\/ko\/03-06-2026-jak-zadbac-o-zdrowie-w-podrozy\/","title":{"rendered":"2026\ub144 3\uc6d4 6\uc77c | \uc5ec\ud589 \uc911 \uac74\uac15 \uad00\ub9ac \ubc29\ubc95\uc740?"},"content":{"rendered":"\n

Podcast:<\/strong> CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ<\/p>\n\n\n\n

Odcinek:<\/strong> Jak zadba\u0107 o zdrowie w podr\u00f3\u017cy?<\/p>\n\n\n\n

Prowadz\u0105cy:<\/strong> Dariusz Litera<\/p>\n\n\n\n

Go\u015b\u0107:<\/strong> dr Marcin Roszkowski, specjalista medycyny rodzinnej<\/p>\n\n\n\n

Czas trwania:<\/strong> 22 minuty<\/p>\n\n\n\n

Wakacyjny wyjazd kojarzy si\u0119 z odpoczynkiem, zmian\u0105 otoczenia i czasem sp\u0119dzonym z rodzin\u0105. Jednak zanim rozpocznie si\u0119 urlop, warto zadba\u0107 o kwestie zdrowotne: leki przyjmowane na sta\u0142e, \u015brodki opatrunkowe, preparaty ochrony przeciws\u0142onecznej oraz podstawowe zasady post\u0119powania w sytuacjach nag\u0142ych.<\/p>\n\n\n\n

W rozmowie Dariusza Litery z dr. Marcinem Roszkowskim, specjalist\u0105 medycyny rodzinnej, pojawiaj\u0105 si\u0119 praktyczne wskaz\u00f3wki dotycz\u0105ce przygotowania apteczki podr\u00f3\u017cnej, wyjazdu dziecka na kolonie, choroby lokomocyjnej oraz biegunki podr\u00f3\u017cnych. Ekspert zwraca uwag\u0119 zar\u00f3wno na bezpiecze\u0144stwo farmakoterapii, jak i na rozs\u0105dne korzystanie z pomocy lekarskiej podczas urlopu.<\/p>\n\n\n\n

To transkrypcja rozmowy edukacyjnej, przygotowana z my\u015bl\u0105 o pacjentach i rodzicach, kt\u00f3rzy planuj\u0105 wakacyjny wyjazd i chc\u0105 ograniczy\u0107 ryzyko zdrowotnych problem\u00f3w w podr\u00f3\u017cy.<\/p>\n\n\n\n

Pe\u0142na transkrypcja podcastu<\/strong><\/p>\n\n\n\n

[00:00:00] Dlaczego warto przygotowa\u0107 si\u0119 zdrowotnie do wakacji?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zdrowie jest zbyt cenne, by traci\u0107 je podczas wakacyjnego wyjazdu. Dlatego zanim rozpocznie si\u0119 sezon urlopowy, warto dobrze si\u0119 do niego przygotowa\u0107. Co zabra\u0107 ze sob\u0105 w podr\u00f3\u017c? O czym pami\u0119ta\u0107, by czu\u0107 si\u0119 bezpiecznie i nie nara\u017ca\u0107 si\u0119 na zachorowanie albo urazy?<\/p>\n\n\n\n

Dzisiaj Twoim lekarzem jest dr Marcin Roszkowski, specjalista medycyny rodzinnej. Dzie\u0144 dobry, panie doktorze.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dzie\u0144 dobry, panie redaktorze. Dzie\u0144 dobry pa\u0144stwu.<\/p>\n\n\n\n

[00:00:25] Jakie leki zabra\u0107 na wakacje?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zacznijmy wi\u0119c od pakowania. Radosna chwila. Zbli\u017caj\u0105 si\u0119 wakacje. Wszyscy w doskona\u0142ym nastroju. Jakie medykamenty powinni\u015bmy zabra\u0107 na wakacje, \u017ceby czu\u0107 si\u0119 bezpiecznie?<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Co do tej radosnej chwili, to bym polemizowa\u0142. Radosna chwila jest w momencie, kiedy docieramy na wakacje i zaczynamy si\u0119 cieszy\u0107 woln\u0105 chwil\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Podzieli\u0142bym te leki w zale\u017cno\u015bci od pacjenta, w zale\u017cno\u015bci od os\u00f3b, kt\u00f3re wyruszaj\u0105 na wakacje. Dla os\u00f3b zdrowych poleci\u0142bym…<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Nie ma zdrowych os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

S\u0105 niedodiagnozowani!<\/p>\n\n\n\n

Dla takich os\u00f3b poleci\u0142bym leki, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 pomaga\u0107 w przypadkach typu infekcja, skaleczenie. Natomiast musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce wiele os\u00f3b bierze leki na sta\u0142e, wi\u0119c wzi\u0105\u0142bym odpowiedni zapas tych lek\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

S\u0105 te\u017c osoby, kt\u00f3re musz\u0105 pami\u0119ta\u0107, \u017ce leki bior\u0105 sporadycznie, tak zwane dora\u017ane, na przyk\u0142ad osoby choruj\u0105ce na astm\u0119. Czasami mo\u017ce trzeba wzi\u0105\u0107 wi\u0119cej lek\u00f3w. O takich lekach te\u017c nale\u017cy pami\u0119ta\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Do lek\u00f3w zaliczy\u0142bym r\u00f3wnie\u017c \u015brodki medyczne stosowane przy zranieniach, oparzeniach, \u015brodki opatrunkowe, dezynfekuj\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wynika z tego, \u017ce powinni\u015bmy zabra\u0107 ze sob\u0105 spor\u0105 apteczk\u0119 pierwszej pomocy.<\/p>\n\n\n\n

[00:01:28] Apteczka podr\u00f3\u017cna: kupi\u0107 na miejscu czy zabra\u0107 ze sob\u0105?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Albo pojemn\u0105 kart\u0119 kredytow\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czyli wszystko mo\u017cna kupi\u0107 na miejscu?<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zale\u017cy, dok\u0105d jedziemy, jak si\u0119 przygotujemy i jak zaplanujemy.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Najpierw wyjedziemy nad Ba\u0142tyk, niech przyjdzie wspania\u0142a pogoda. Spakujmy rodzin\u0119 i pojed\u017amy nad ten Ba\u0142tyk.<\/p>\n\n\n\n

Ale zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce pami\u0119tamy o naszych stale przyjmowanych lekach, o tym, co pan doktor powiedzia\u0142, i o takich medykamentach albo \u015brodkach opatrunkowych, kt\u00f3re mog\u0105 nam si\u0119 przyda\u0107, bo na przyk\u0142ad co\u015b nadwyr\u0119\u017cymy albo b\u0119dzie jakie\u015b skaleczenie \u2014 co powinno si\u0119 w takiej apteczce znale\u017a\u0107 i jak ona powinna wygl\u0105da\u0107?<\/p>\n\n\n\n

Czy rozk\u0142adamy ka\u017cdemu z domownik\u00f3w, kt\u00f3rych zabieramy na wakacje, jego leki? Czy mamy jedn\u0105 wyznaczon\u0105 osob\u0119? U mnie ma\u0142\u017conka pe\u0142ni tak\u0105 funkcj\u0119. Rzeczywi\u015bcie, jak ju\u017c wyje\u017cd\u017camy i jedziemy ca\u0142\u0105 rodzin\u0105, to wiadomo: ona wie, co i komu zaaplikowa\u0107, i stara si\u0119 tego pilnowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Czy jednak wysy\u0142aj\u0105c na przyk\u0142ad na wakacje dzieci, te\u017c wyposa\u017camy je w taki zestaw? Czy musimy tutaj rozwa\u017cy\u0107 zupe\u0142nie inne ewentualno\u015bci?<\/p>\n\n\n\n

[00:02:27] Apteczka dla rodziny a apteczka dla dziecka na wyjazd<\/strong><\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

To s\u0105 dwie absolutnie r\u00f3\u017cne sytuacje.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsza sytuacja: kiedy jedziemy sami, jest jedna osoba, kt\u00f3ra si\u0119 tym zajmuje. Najcz\u0119\u015bciej jest to ma\u0142\u017conka. Aczkolwiek jako \u017ce jestem lekarzem, to ja tego pilnuj\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Mam pewn\u0105 list\u0119 lek\u00f3w, kt\u00f3re ze sob\u0105 zabieram. Ta lista jest te\u017c bardzo og\u00f3lna, wi\u0119c mo\u017ce dotyczy\u0107 wszystkich podr\u00f3\u017cuj\u0105cych. Pakuj\u0119 preparaty przede wszystkim z my\u015bl\u0105 o infekcjach \u2014 infekcjach u siebie i u dzieci. To dotyczy infekcji uk\u0142adu oddechowego, reakcji sk\u00f3rnych, uczule\u0144, czy te\u017c lek\u00f3w dotycz\u0105cych przewodu pokarmowego.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

O tych w\u0142a\u015bnie lekach b\u0119dziemy jeszcze m\u00f3wi\u0107 wielokrotnie w naszych podcastach przygotowuj\u0105cych s\u0142uchaczy do wakacji. Rzeczywi\u015bcie zdarzaj\u0105 si\u0119 takie dolegliwo\u015bci ze strony uk\u0142adu pokarmowego bardzo cz\u0119sto, a wynika to z tego, \u017ce podr\u00f3\u017cujemy i r\u00f3\u017cne sytuacje si\u0119 zdarzaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Wr\u00f3\u0107my jednak do tego, \u017ce pakujemy nasz\u0105 apteczk\u0119 pierwszej pomocy. Czy powinni\u015bmy jako\u015b zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na spos\u00f3b przechowywania tych lek\u00f3w? Przecie\u017c na zewn\u0105trz b\u0119dzie 30 stopni, a w samochodzie, jak jedziemy, nawet 35 stopni. Czy trzeba to jako\u015b specjalnie pakowa\u0107?<\/p>\n\n\n\n

[00:03:29] Jak przechowywa\u0107 leki w podr\u00f3\u017cy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Z za\u0142o\u017cenia leki og\u00f3lne mo\u017cna przechowywa\u0107 do 25 stopni. Nie spodziewam si\u0119, \u017ceby\u015bmy w du\u017co wi\u0119kszych temperaturach przebywali. Nawet je\u015bli b\u0119dziemy przebywa\u0107 w 30 stopniach, te leki wytrzymaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

One maj\u0105 pewien zakres bezpiecze\u0144stwa, s\u0105 zazwyczaj w formie tabletek, tam nawet nic si\u0119 nie stanie. Czy w formie proszk\u00f3w \u2014 to te\u017c jest w porz\u0105dku, w zamkni\u0119tych preparatach.<\/p>\n\n\n\n

Tak \u017ce przechowywanie \u2014 owszem, z g\u0142ow\u0105. Natomiast na zasadzie po prostu intuicji, bym powiedzia\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Inna sprawa, je\u015bli mamy ze sob\u0105 osob\u0119, kt\u00f3ra na przyk\u0142ad stale za\u017cywa insulin\u0119. Ludzie, kt\u00f3rzy s\u0105 diabetykami, wiedz\u0105 bardzo dobrze, jak nale\u017cy si\u0119 obchodzi\u0107 z tym preparatem i jak powinien by\u0107 przewo\u017cony. Tutaj zak\u0142adamy, \u017ce \u015bwiadomo\u015b\u0107 tych os\u00f3b jest nieco wy\u017csza ni\u017c statystycznego pacjenta.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Oczywi\u015bcie. Prosz\u0119 do tych os\u00f3b r\u00f3wnie\u017c zaliczy\u0107 na przyk\u0142ad osoby o silnych alergiach, reakcjach anafilaktycznych, kt\u00f3re musz\u0105 przewozi\u0107 ze sob\u0105 adrenalin\u0119 w ampu\u0142kostrzykawkach. To te\u017c musi by\u0107 przechowywane w odpowiednich warunkach, bo inaczej degraduje i jest bezu\u017cyteczna.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czyli ta adrenalina, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cemy sobie wstrzykn\u0105\u0107 w udo, powinna by\u0107 przechowywana w ni\u017cszej temperaturze i nigdy na s\u0142o\u0144cu.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Absolutnie nie mo\u017ce by\u0107 wystawiona na wysokie temperatury.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bardzo cenna uwaga. Czyli wszyscy alergicy, kt\u00f3rzy wo\u017c\u0105 ze sob\u0105 tego rodzaju sprz\u0119t, powinni zadba\u0107 o odpowiedni\u0105 temperatur\u0119 i odpowiedni spos\u00f3b przewo\u017cenia tych preparat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

[00:04:33] Dziecko wyje\u017cd\u017ca na kolonie: co powinien przygotowa\u0107 rodzic?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Moja c\u00f3rka na pocz\u0105tek wakacji wyje\u017cd\u017ca na kolonie. I teraz jako rodzic mam pytanie do lekarza: o czym powinienem pami\u0119ta\u0107, przygotowuj\u0105c j\u0105 do wyjazdu? To jest raz. I czy musz\u0119 jako\u015b przygotowa\u0107 organizator\u00f3w tego wyjazdu, je\u017celi dziecko ma specyficzne wymagania zdrowotne?<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Organizatorzy zazwyczaj zapewniaj\u0105 jak\u0105\u015b opiek\u0119 medyczn\u0105. Czy to jest piel\u0119gniarka, czy dost\u0119p do lekarza, czy ratownik. Z tego wzgl\u0119du, \u017ce te osoby maj\u0105 uprawnienia do podawania lek\u00f3w, nawet do podawania lek\u00f3w gor\u0105czkowych.<\/p>\n\n\n\n

Nastolatka jest w miar\u0119 odpowiedzialn\u0105 osob\u0105, wi\u0119c je\u015bli chodzi o pewne leki, mo\u017cna \u2014 wed\u0142ug w\u0142asnego do\u015bwiadczenia \u2014 takiej osobie zaufa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Natomiast za\u0142\u00f3\u017cmy, \u017ce absolutnie nie dajemy \u017cadnych lek\u00f3w. Wtedy musimy si\u0119 upewni\u0107, \u017ce na takiej kolonii czy takim obozie b\u0119dzie osoba, kt\u00f3ra ma kompetencje do podawania takich lek\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Najprostsza sytuacja to gor\u0105czka. S\u0105 leki przeciwgor\u0105czkowe: ibuprofen czy paracetamol. P\u00f3\u017aniej ewentualnie mog\u0105 to by\u0107 jakie\u015b spraye do gard\u0142a, tabletki, syropy przeciwkaszlowe czy zaopatrzenie skalecze\u0144. Ma\u015b\u0107 z antybiotykiem.<\/p>\n\n\n\n

To s\u0105 takie rzeczy, kt\u00f3rych niekoniecznie damy ma\u0142emu dziecku na wyjazd. Trzeba porozmawia\u0107 z osobami organizuj\u0105cymi, przekaza\u0107 najlepiej pisemne informacje na temat ewentualnych schorze\u0144, lek\u00f3w, dawek tych lek\u00f3w, p\u00f3r przyjmowania tych lek\u00f3w, alergii pokarmowych, alergii na inne substancje, na jad b\u0142onkoskrzyd\u0142ych.<\/p>\n\n\n\n

Do tego na koniec doda\u0142bym jeszcze co\u015b, co te\u017c jest kosmetykiem czy medykamentem, czyli \u015brodki ochrony przed s\u0142o\u0144cem.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bo nie zawsze ci najm\u0142odsi o tym pami\u0119taj\u0105. A wr\u0119cz staraj\u0105 si\u0119 unika\u0107.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

A jest to bardzo wa\u017cne.<\/p>\n\n\n\n

[00:06:19] Ochrona przed s\u0142o\u0144cem u dzieci<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sk\u00f3ra mo\u017ce poch\u0142on\u0105\u0107 za du\u017co tych promieni s\u0142onecznych i mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 perturbacje nieprzewidziane, kt\u00f3re zepsuj\u0105 taki wyjazd na ob\u00f3z czy kolonie.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ma\u0142o tego, w dalekim odst\u0119pie czasowym mog\u0105 si\u0119 pojawi\u0107 konsekwencje. Szacuje si\u0119, \u017ce nawet jednokrotne silne oparzenie s\u0142oneczne w dzieci\u0144stwie ju\u017c predysponuje do wyst\u0105pienia czerniaka w przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Pytanie jest: jak bardzo? Natomiast jest to statystycznie istotne. Strzelam: 1%, 2% podnosi. Jest to ju\u017c statystycznie zauwa\u017calne.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tu widz\u0119 ju\u017c cz\u0119\u015b\u0107 s\u0142uchaczy i s\u0142uchaczek, kt\u00f3rzy rzeczywi\u015bcie pomy\u015bl\u0105 o tym, \u017ceby ka\u017cdy taki maluch wyje\u017cd\u017caj\u0105c mia\u0142 w swoim baga\u017cu jaki\u015b \u015brodek zawieraj\u0105cy filtry przeciwdzia\u0142aj\u0105ce promieniom ultrafioletowym.<\/p>\n\n\n\n

O tej sprawie te\u017c b\u0119dziemy jeszcze rozmawia\u0107 \u2014 i o s\u0142o\u0144cu, i o jego dzia\u0142aniu \u2014 w kolejnych odcinkach naszego podcastu. Ale na ten pocz\u0105tek, przy pakowaniu, jest bardzo wa\u017cne, \u017ceby nie zapomnie\u0107, poniewa\u017c ta m\u0142oda osoba niekoniecznie na miejscu…<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

B\u0119dzie mia\u0142a czas i uwag\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u017beby zdoby\u0107 taki \u015brodek i pami\u0119ta\u0107 o smarowaniu oraz o tym, \u017ceby si\u0119 chroni\u0107 przed promieniami ultrafioletowymi.<\/p>\n\n\n\n

[00:07:17] Jakie informacje zdrowotne przekaza\u0107 organizatorom kolonii?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jakie informacje zdrowotne, o kt\u00f3rych pan doktor m\u00f3wi\u0142, powinienem skonsultowa\u0107 z organizatorami, ale ju\u017c tak g\u0142\u0119biej?<\/p>\n\n\n\n

To znaczy, je\u017celi dziecko rzeczywi\u015bcie stale przyjmuje jakie\u015b leki, to ja to musz\u0119 pisemnie przekaza\u0107, \u017ceby nie by\u0142o \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Absolutnie czarno na bia\u0142ym. My\u015bl\u0119, \u017ce organizatorzy b\u0119d\u0105 wymaga\u0107 te\u017c na odpowiednim dokumencie takich lek\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czyli to musi by\u0107 poparte o\u015bwiadczeniem. Czasami podpisujemy, \u017ce dziecko musi przyjmowa\u0107 okre\u015blone specyfiki. To jest informacja z podpisem, kt\u00f3ra sprawia, \u017ce organizatorzy b\u0119d\u0105 czuli odpowiedzialno\u015b\u0107, \u017ceby ten specyfik podawa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wielu organizator\u00f3w pr\u00f3buje narzuci\u0107 ten obowi\u0105zek lekarzom rodzinnym, lekarzom pierwszego kontaktu. Natomiast doros\u0142e osoby, rodzice, maj\u0105 pe\u0142ne prawo do przekazywania takich informacji i brania za nie odpowiedzialno\u015bci, wi\u0119c wydaje mi si\u0119 to troszeczk\u0119 bezzasadne.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czyli jeszcze powr\u00f3t do lekarza po specjalne za\u015bwiadczenie na kolonie czy ob\u00f3z, \u017ce nale\u017cy dziecku podawa\u0107 okre\u015blony specyfik, to jest ju\u017c zbyt d\u0142uga droga, bo rodzic i tak bierze odpowiedzialno\u015b\u0107 za podawanie tego specyfiku codziennie.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rodzic podaje od lat te specyfiki, wi\u0119c dlaczego ma si\u0119 posi\u0142kowa\u0107 wiedz\u0105 czy autorytetem lekarza? Mo\u017ce nie tyle wiedz\u0105, co autorytetem lekarza, podpisem, piecz\u0105tk\u0105 i innymi komplikacjami.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W ko\u0144cu to rodzic albo prawny opiekun, kt\u00f3ry tym dzieckiem zajmuje si\u0119 na co dzie\u0144.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

No oczywi\u015bcie, to s\u0105 te kompetencje rodzicielskie.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Maj\u0105 znaczenie.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Niestety nie ma zorganizowanego prawa jazdy na rodzicielstwo, ale tak \u2014 ka\u017cdy rodzic dla swojego dziecka chce jak najlepiej.<\/p>\n\n\n\n

[00:08:52] Wakacje dziecka a kontakt z rodzicami<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Oczywi\u015bcie chce te\u017c by\u0107 spokojny. Czyli ten wyjazd wakacyjny ma by\u0107 rado\u015bci\u0105 dla dziecka, a nie jakimi\u015b przykrymi sytuacjami zwi\u0105zanymi z tym, \u017ce co chwil\u0119 jest kontakt z rodzicami: czy nale\u017cy poda\u0107, czy nie poda\u0107, co zrobi\u0107. To przysparza wiele stres\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tym bardziej, \u017ce w dzisiejszych czasach chcieliby\u015bmy si\u0119 troch\u0119 oderwa\u0107 od tych wszystkich urz\u0105dze\u0144 \u0142\u0105czno\u015bci. Chcieliby\u015bmy, \u017ceby to dziecko na wakacjach jednak si\u0119 tymi drzewkami, traw\u0105, morzem nasyci\u0142o, a nie ca\u0142y czas by\u0142o na telefonie z rodzicami czy w inny spos\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Znam sytuacj\u0119, do\u015bwiadczy\u0142em, \u017ce telefony kolonist\u00f3w by\u0142y przekazywane jedynie na 45 minut do godziny po obiedzie. Tylko wtedy by\u0142 kontakt z rodzicami, opiekunami. Dzieci mog\u0142y korzysta\u0107 ze swoich telefon\u00f3w, a nast\u0119pnie by\u0142y zbierane, wy\u0142\u0105czane i do widzenia.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wydaje mi si\u0119, \u017ce powinni\u015bmy uwa\u017ca\u0107 takie post\u0119powanie za norm\u0119. Znam te\u017c takie przypadki, kiedy dzieciaki maj\u0105 telefony przechowywane. Potem mog\u0105 z nich skorzysta\u0107 w dowolny spos\u00f3b przez okre\u015blony czas. To te\u017c temat na inn\u0105 dyskusj\u0119, oczywi\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n

[00:09:51] Zdrowie psychiczne i odpoczynek od ekran\u00f3w<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ale to temat odpoczynku dla dziecka i z\u0142apania zupe\u0142nie innego trybu. Bo je\u017celi m\u00f3wimy o zdrowiu, to jest dobrostan w ca\u0142o\u015bci: zdrowie fizyczne i zdrowie psychiczne.<\/p>\n\n\n\n

Je\u017celi chodzi o tak\u0105 wolno\u015b\u0107 od tych \u2014 nie b\u00f3jmy si\u0119 tego s\u0142owa \u2014 uzale\u017cnie\u0144, wielu m\u0142odych ludzi jest tak przywi\u0105zanych do nowych medi\u00f3w, do swoich telefon\u00f3w, laptop\u00f3w, komputer\u00f3w, \u017ce mo\u017cemy spokojnie m\u00f3wi\u0107 o uzale\u017cnieniu od \u015brodk\u00f3w przekazu. Bo trzeba je tak nazwa\u0107. Te wszystkie komunikatory, gry, w jakim\u015b sensie stanowi\u0105 \u015brodki przekazu.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jako lekarz powinienem jeszcze doda\u0107, \u017ce to jest wszystko przez receptory i substancje w m\u00f3zgu, kt\u00f3re dzia\u0142aj\u0105 dok\u0142adnie tak samo jak substancje dra\u017cni\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n

To jest ca\u0142y uk\u0142ad dopaminergiczny. Tam jest bezpo\u015brednie prze\u0142o\u017cenie mi\u0119dzy ekranem a nagrod\u0105. Dzieci w dzisiejszych czasach maj\u0105 bardzo kr\u00f3tki okres oczekiwania na nagrod\u0119. W\u0142a\u015bnie przez to: w\u0142\u0105cza telefon, dostaje nagrod\u0119. Pobudzony m\u00f3zg, jest przyjemno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Dost\u0119p do tych telefon\u00f3w to w przysz\u0142o\u015bci dla tych dzieci b\u0119dzie du\u017cy problem, poniewa\u017c nauczy\u0142y si\u0119 natychmiast uzyskiwa\u0107 to, czego chc\u0105. I problemem b\u0119dzie, kiedy b\u0119d\u0105 musia\u0142y mie\u0107 odroczon\u0105 gratyfikacj\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119c je\u017celi m\u00f3wimy o zdrowych wakacjach, wspominajmy r\u00f3wnie\u017c o tym zdrowiu, czyli o takim zdrowiu i wolno\u015bci. Wolno\u015bci od tych przedmiot\u00f3w, tych medi\u00f3w, kt\u00f3re nas w jakim\u015b sensie uzale\u017cniaj\u0105 i ograniczaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Taka jest ich rola, taka jest ich budowa, taka zasada dzia\u0142ania. Do tego s\u0105 dostosowane.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ci\u0119\u017cko si\u0119 cieszy\u0107 morzem, jeziorem, latem, lasem, kiedy ca\u0142y czas musimy zerka\u0107 na ekran smartfona.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Przeczyta\u0142em kiedy\u015b przepi\u0119kn\u0105 anegdot\u0119: jedzie ojciec z synem i po chwili milczenia ojciec pr\u00f3buje dziecko do rozmowy wci\u0105gn\u0105\u0107. \u201eM\u00f3j synek, pi\u0119kne jezioro\u201d, a synek m\u00f3wi: \u201eWidz\u0119 na GPS-ie\u201d.<\/p>\n\n\n\n

[00:11:43] Choroba lokomocyjna: jak przygotowa\u0107 dziecko do podr\u00f3\u017cy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

No w\u0142a\u015bnie. Teraz z tego wyjazdu wracamy do naszego pakowania, pami\u0119taj\u0105c oczywi\u015bcie, \u017ceby gdzie\u015b te telefony, smartfony troch\u0119 z widoku pousuwa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Choroba lokomocyjna. Bo ju\u017c spakowali\u015bmy nasze rzeczy, wk\u0142adamy to wszystko do samochodu.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

A propos smartfon\u00f3w…<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Smartfon\u00f3w tak\u017ce. Czy powinni\u015bmy przygotowa\u0107 dziecku jakie\u015b \u015brodki, kt\u00f3re pozwol\u0105 z\u0142agodzi\u0107 dolegliwo\u015bci lokomocyjne?<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czy dziecko ma chorob\u0119 lokomocyjn\u0105? Czy dziecko odczuwa silne dolegliwo\u015bci podczas jazdy?<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zdefiniujmy chorob\u0119, bo poczu\u0107 raz na jaki\u015b czas nudno\u015bci czy lekkie zawroty g\u0142owy, to chyba jeszcze nie jest choroba lokomocyjna?<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Moja kr\u00f3tka kariera \u017ceglarza morskiego pokaza\u0142a, \u017ce ka\u017cdy b\u0119dzie mia\u0142 chorob\u0119 morsk\u0105, pod warunkiem \u017ce b\u0119d\u0105 dostatecznie du\u017ce fale.<\/p>\n\n\n\n

My\u015bl\u0119, \u017ce tak samo jest z samochodem. Ka\u017cde dziecko mo\u017ce mie\u0107 chorob\u0119 lokomocyjn\u0105, pod warunkiem \u017ce b\u0119d\u0105 dostatecznie intensywne zakr\u0119ty i wp\u0142yw na b\u0142\u0119dnik. Chodzi o to, \u017ce tam jest rozgraniczenie mi\u0119dzy tym, co oczy widz\u0105, co odczuwaj\u0105 receptory czucia g\u0142\u0119bokiego, i tym, co czuje b\u0142\u0119dnik.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Troch\u0119 si\u0119 to rozje\u017cd\u017ca.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tak, to jest kwintesencja choroby lokomocyjnej.<\/p>\n\n\n\n

W tej chwili strasznie modne s\u0105 \u2014 zreszt\u0105 s\u0142usznie oczywi\u015bcie \u2014 foteliki typu RWF, czyli takie, kt\u00f3re s\u0105 skierowane plecami do kierunku jazdy, a twarz\u0105 do ty\u0142u samochodu. Takie dziecko cz\u0119sto siedzi g\u0142\u0119boko w tym foteliku, g\u0142\u0119boko mi\u0119dzy drzwiami, zabezpieczone. Widzi praktycznie tylko tylne siedzenie, oparcie fotela.<\/p>\n\n\n\n

No i wtedy w\u0142a\u015bnie nast\u0119puje ten rozd\u017awi\u0119k. Czuje, \u017ce samoch\u00f3d si\u0119 porusza w przestrzeni, ale widzi tylko stacjonarny, niezmieniaj\u0105cy si\u0119 punkt.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli mamy dziecko, kt\u00f3re cierpi na chorob\u0119 lokomocyjn\u0105, trzeba te\u017c powiedzie\u0107, \u017ce male\u0144kie dzieci, kt\u00f3re p\u0142acz\u0105 w samochodzie, mog\u0105 cierpie\u0107 na chorob\u0119 lokomocyjn\u0105. Nie musz\u0105 wymiotowa\u0107, mog\u0105 si\u0119 te\u017c \u017ale czu\u0107 podczas jazdy.<\/p>\n\n\n\n

Dobrze by\u0142oby dziecko usadowi\u0107 czy usadzi\u0107 tak, \u017ceby widzia\u0142o wi\u0119cej, \u017ceby mog\u0142o wzrok skupi\u0107 na jakim\u015b odleg\u0142ym punkcie krajobrazu, na takim, kt\u00f3ry w miar\u0119 nie b\u0119dzie si\u0119 rusza\u0142, ale gdzie b\u0119dzie widzie\u0107 ca\u0142y horyzont, jak to si\u0119 zmienia.<\/p>\n\n\n\n

Nie wiem, czy mog\u0119 to doradzi\u0107, bo to jest troch\u0119 mniej bezpieczne, ale skuteczne: posadzenie dziecka na przednim fotelu.<\/p>\n\n\n\n

[00:13:46] Co pomaga przy chorobie lokomocyjnej?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Niestety s\u0105 takie dzieci, kt\u00f3re absolutnie nie s\u0105 w stanie w \u017cadnym innym miejscu wysiedzie\u0107 i…<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wytrzyma\u0107 tej podr\u00f3\u017cy.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

I wytrzyma\u0107 tak bez sensacji \u017co\u0142\u0105dkowych.<\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119c ten przedni fotel \u2014 nie dawa\u0107 dziecku telefonu, niech si\u0119 nie zajmuje telefonem. Mo\u017cemy \u015bpiewa\u0107, mo\u017cemy pu\u015bci\u0107 mu audiobooka w samochodzie, s\u0142ucha\u0107. Nie mo\u017ce fiksowa\u0107 wzroku blisko: na grze, na ksi\u0105\u017cce, na smartfonie. Musi patrze\u0107 na zewn\u0105trz, odwr\u00f3ci\u0107 jego uwag\u0119.<\/p>\n\n\n\n

I dobrze by\u0142oby, \u017ceby siedzia\u0142o w\u0142a\u015bnie na tym przednim fotelu, kt\u00f3ry jednak mniej generuje objaw\u00f3w choroby lokomocyjnej.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119c je\u017celi mamy takiego delikwenta i wiadomo, \u017ce mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 problem, to od razu organizujemy tak naszych pasa\u017cer\u00f3w, \u017ceby to miejsce z przodu dla tej osoby najbardziej nara\u017conej by\u0142o zarezerwowane.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Musimy rozwa\u017cy\u0107 za i przeciw przedniego fotela.<\/p>\n\n\n\n

No i ostatnia rzecz, kt\u00f3r\u0105 jako lekarz musz\u0119 nadmieni\u0107: dochodz\u0105 do tego farmaceutyki. Dosy\u0107 dobrze spisuj\u0105 si\u0119 leki, kt\u00f3re s\u0105 z tego typu lekami przeciwuczuleniowymi.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ale one s\u0105 na recept\u0119.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tak. Ka\u017cdy lekarz rodzinny, my\u015bl\u0119, jest w stanie temat ogarn\u0105\u0107. Nie chcia\u0142em tego s\u0142owa u\u017cywa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

M\u0142odzie\u017c teraz bardzo wiele rzeczy ogarnia, mi\u0119dzy innymi to s\u0142owo.<\/p>\n\n\n\n

Dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119c ten kumaty doktor te\u017c musi to ogarn\u0105\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rozumiem. Czy trzeba to za\u017cywa\u0107 troch\u0119 wcze\u015bniej? Czy wystarczy przed sam\u0105 podr\u00f3\u017c\u0105?<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

20\u201330 minut, bo to musi si\u0119 wch\u0142on\u0105\u0107. To s\u0105 leki, kt\u00f3re dzia\u0142aj\u0105 6 do 8 godzin.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119c podajemy i jeste\u015bmy spokojni. Przed samym wyjazdem podajemy.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Trzeba przetestowa\u0107 na kr\u00f3tszym dystansie. Mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce dziecko b\u0119dzie si\u0119 gorzej czu\u0142o po leku ni\u017c bez leku, a tu nagle jeste\u015bmy w trasie do Chorwacji.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

No tych kilkana\u015bcie godzin. Czasami w zale\u017cno\u015bci od tego, jak\u0105 tras\u0119 wybierzemy i jak wielu rodak\u00f3w b\u0119dzie chcia\u0142o tam pojecha\u0107 w tym samym czasie.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Albo 9 maja, jak wielu Czech\u00f3w b\u0119dzie podr\u00f3\u017cowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

[00:15:28] Biegunka podr\u00f3\u017cnych: kiedy mo\u017ce si\u0119 pojawi\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

To te\u017c taka sytuacja mo\u017ce si\u0119 pojawi\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Plan podr\u00f3\u017cy zak\u0142ada przygotowanie si\u0119 tak\u017ce na chorob\u0119 lokomocyjn\u0105 i na jeszcze jedn\u0105 chorob\u0119. Wst\u0119pnie si\u0119 przygotujmy, poniewa\u017c wiadomo: wsiadamy, wysiadamy w r\u00f3\u017cnych miejscach, te r\u0119ce brudne, a tutaj: \u201ewe\u017a sobie kanapeczki\u201d. Biegunka podr\u00f3\u017cnych nagle nam si\u0119 pojawi.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Biegunka podr\u00f3\u017cnych to jest bardziej diagnoza zarezerwowana do objaw\u00f3w, kt\u00f3re wyst\u0119puj\u0105 ju\u017c podczas pobytu.<\/p>\n\n\n\n

Bardziej chodzi o to, \u017ce cz\u0142owiek nauczy\u0142 si\u0119 podr\u00f3\u017cowa\u0107 na dalekie dystanse w kr\u00f3tkim czasie i zmienia ca\u0142kowicie flor\u0119, w kt\u00f3rej przebywa. Takie zwyk\u0142e bakterie jelitowe, kt\u00f3rych mamy 2 kilogramy w naszym ciele, mog\u0105 si\u0119 okaza\u0107 troszeczk\u0119 inne i nasz organizm mo\u017ce zareagowa\u0107 panicznie na nie. Mo\u017ce si\u0119 pojawi\u0107 biegunka.<\/p>\n\n\n\n

Oczywi\u015bcie mog\u0105 si\u0119 te\u017c pojawi\u0107 patogeny, wirusy, bakterie czy inne paskudztwa, kt\u00f3re spowoduj\u0105 w\u0142a\u015bnie te nieprzyjemne dolegliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ale w czasie tej naszej podr\u00f3\u017cy te\u017c mo\u017ce jaka\u015b choroba brudnych r\u0105k nas dopa\u015b\u0107. A jeszcze mo\u017ce po drodze zjemy jakiego\u015b loda, kt\u00f3ry si\u0119 rozmrozi\u0142 i zamrozi\u0142 ponownie. Mog\u0105 by\u0107 te\u017c takie sytuacje.<\/p>\n\n\n\n

I tutaj te\u017c jakie\u015b zabezpieczenie powinni\u015bmy przygotowa\u0107, je\u015bli chodzi o medykamenty.<\/p>\n\n\n\n

[00:16:39] Jak rozpozna\u0107 biegunk\u0119 podr\u00f3\u017cnych?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

My\u015bl\u0119, \u017ce po pierwsze wiedza.<\/p>\n\n\n\n

Musimy wiedzie\u0107, \u017ce w momencie, kiedy mamy jakie\u015b delikatne dolegliwo\u015bci, powiedzmy poni\u017cej p\u0119pka, kiedy mamy wzd\u0119cia, ewentualnie jakie\u015b k\u0142ucia \u2014 no, powy\u017cej p\u0119pka \u2014 i dochodz\u0105 do tego wypr\u00f3\u017cnienia uci\u0105\u017cliwe, kt\u00f3re s\u0105 wodniste, kt\u00f3re zaczynaj\u0105 by\u0107 coraz cz\u0119stsze, zw\u0142aszcza powy\u017cej trzech na dob\u0119, to ju\u017c okre\u015blamy jako biegunk\u0119 podr\u00f3\u017cnych.<\/p>\n\n\n\n

Takie objawy trwaj\u0105 kr\u00f3tko, bo one trwaj\u0105 kilka dni.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kilka dni \u2014 czasami to jest po\u0142owa urlopu.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

C\u00f3\u017c mog\u0119 poradzi\u0107? Je\u015bli to trwa kilka dni, to powiedzmy, \u017ce to jest biegunka podr\u00f3\u017cnych. P\u00f3\u017aniej ju\u017c musimy si\u0119 zastanowi\u0107, czy to nie jest jaka\u015b inna infekcja.<\/p>\n\n\n\n

No tak, brudne r\u0119ce, ale tak\u017ce dochodzi do tego po prostu inna flora bakteryjna. Nie zdezynfekujemy ka\u017cdego kawa\u0142ka jedzenia, ka\u017cdej butelki, kt\u00f3r\u0105 do ust przyk\u0142adamy. To te\u017c s\u0105 zaka\u017cenia przeniesione po prostu.<\/p>\n\n\n\n

[00:17:31] Nawadnianie przy biegunce: co podawa\u0107 dziecku?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kwestia jest jedna: trzeba pami\u0119ta\u0107 o tym, \u017ce je\u017celi pojawia si\u0119 biegunka i jak sama nazwa wskazuje, biegamy kilka razy…<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Taki paradoks to jest, bo i rzadko, i cz\u0119sto.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rzadko zdajemy sobie z tego spraw\u0119, a cz\u0119sto nam si\u0119 to przytrafia.<\/p>\n\n\n\n

Je\u017celi ju\u017c dochodzi do takich sytuacji, pami\u0119tamy o tym, \u017ceby si\u0119 nie odwodni\u0107. Czyli \u017ceby delikwent, kt\u00f3ry choruje, a zajmujemy si\u0119 nim \u2014 na przyk\u0142ad jest m\u0142odocianym delikwentem, czyli nie ma zbyt wielkiej masy \u2014 nie odwodni\u0142 si\u0119, bo ten bilans p\u0142yn\u00f3w mo\u017ce si\u0119 szybko zmienia\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Musimy mu podawa\u0107 co\u015b, co uzupe\u0142ni te braki. Ja s\u0142ysza\u0142em, \u017ce bardzo dobre s\u0105 te zwyk\u0142e preparaty, kt\u00f3re po treningach cz\u0119sto pijemy: jakie\u015b izotoniki, takie rzeczy. \u017beby to podawa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

To jest jedna z miejskich legend. Druga legenda jest taka, \u017ce coca-cola, odgazowana.<\/p>\n\n\n\n

Izotoniki i coca-cola niestety nie s\u0142u\u017c\u0105 do nawadniania przy biegunce. Do nawadniania przy biegunkach s\u0142u\u017cy woda. Ewentualnie mo\u017ce to by\u0107 woda p\u00f3\u0142 na p\u00f3\u0142 z sokiem, gdzie te\u017c b\u0119dzie cukier, ale nie b\u0119dzie go tak bardzo du\u017co \u2014 z sokiem owocowym.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dobrze.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Przede wszystkim pami\u0119tajmy, \u017ce to, czy dziecko jest nawodnione, opr\u00f3cz stanu og\u00f3lnego \u2014 tego, \u017ce dziecko nie b\u0119dzie podsypiaj\u0105ce czy w bardzo z\u0142ym stanie psychicznym \u2014 poznajemy po tym, kiedy dziecko siusia.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli dziecko b\u0119dzie siusia\u0107 co jakie\u015b 4\u20136 godzin, nie rzadziej, poznajemy, \u017ce jest dobrze nawodnione. Ten mocz b\u0119dzie tak zwany s\u0142omkowy, czyli jasno\u017c\u00f3\u0142ty. Nie b\u0119dzie ciemnoherbaciany. To znaczy, \u017ce jest odpowiednio rozcie\u0144czony przez nerki, \u017ce wody w organizmie jest du\u017co.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Je\u017celi jednak nie jest s\u0142omkowy, dowadniamy. Dajemy wi\u0119cej do picia i dbamy o to, \u017ceby mimo tego, \u017ce to jest woda lekko zabarwiona sokiem, jednak znikn\u0119\u0142a z tego kubka.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Powolutku, po troszeczku. Je\u015bli dziecko ma bardzo intensywn\u0105 biegunk\u0119, to jest kilka \u0142y\u017ceczek co par\u0119 minut nawet.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tutaj rzeczywi\u015bcie trzeba si\u0119 przy\u0142o\u017cy\u0107.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tak, z zegarkiem w r\u0119ku. Lekarz potrafi przewidzie\u0107, ile dziecko musi wypi\u0107 i w jakim czasie. Natomiast rodzic bez wykszta\u0142cenia medycznego niech po prostu podaje malutkie porcje, patrzy, ile dziecku poda\u0142, i patrzy, jak cz\u0119sto dziecko siusia.<\/p>\n\n\n\n

[00:19:36] Czy przed wyjazdem prosi\u0107 lekarza o recept\u0119 \u201ena wszelki wypadek\u201d?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

To bardzo wa\u017cna wskaz\u00f3wka. Do tego rodzaju dolegliwo\u015bci b\u0119dziemy jeszcze wraca\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Teraz pytanie: czy przewiduj\u0105c, \u017ce mo\u017ce si\u0119 co\u015b takiego pojawi\u0107, powinni\u015bmy przed wyjazdem poprosi\u0107 naszego lekarza rodzinnego o wypisanie jakiej\u015b recepty? Czy tutaj lekarz mo\u017ce nam pom\u00f3c?<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zawsze zachodzi obawa, \u017ce pacjent nie do ko\u0144ca b\u0119dzie zna\u0142 spos\u00f3b dzia\u0142ania lek\u00f3w, dzia\u0142a\u0144 niepo\u017c\u0105danych tego leku, kiedy go zastosowa\u0107, czego oczekiwa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Jest to ryzykowna sytuacja. Jestem raczej daleki od wypisywania recept pacjentom wyje\u017cd\u017caj\u0105cym. Raczej wola\u0142bym, \u017ceby zaopatrzyli si\u0119 w te leki dost\u0119pne tak zwane OTC, czyli leki bez recepty.<\/p>\n\n\n\n

W razie czego, je\u015bli nie b\u0119d\u0105 pewni, co dalej maj\u0105 zrobi\u0107, by skorzystali z pomocy lekarza jednak na miejscu.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Z konsultacji ju\u017c wtedy, gdy dojdzie do jakich\u015b sytuacji gro\u017anych.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ja cz\u0119sto rodzicom powtarzam: je\u015bli nie wiedz\u0105, co maj\u0105 zrobi\u0107, je\u015bli czuj\u0105, \u017ce sytuacja przerasta ich do\u015bwiadczenie, to niech skonsultuj\u0105 si\u0119 z lekarzem.<\/p>\n\n\n\n

[00:20:26] Teleporada podczas wakacji: kiedy mo\u017ce pom\u00f3c?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

A teraz jest to te\u017c \u0142atwiejsze, bo istnieje co\u015b takiego jak teleporada.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u015awietne rozwi\u0105zanie dla ludzi podr\u00f3\u017cuj\u0105cych. Wielokrotnie rozmawia\u0142em przez telefon: \u201ePanie doktorze, nie mog\u0119 teraz do pana przyj\u015b\u0107, bo jestem w Lubinie, ostatnio na przyk\u0142ad w Lublinie, Lubinie, w Chorwacji, w Szkocji\u201d. Absolutnie zdarzaj\u0105 si\u0119 takie sytuacje.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

I dzwoni\u0105 ze swoimi sprawami pacjenci, czasami te\u017c ze sprawami dzieci.<\/p>\n\n\n\n

Dr Marcin Roszkowski:<\/p>\n\n\n\n

Dzieci s\u0105 trudne do zdiagnozowania przez telefon, bo do\u015bwiadczenie ju\u017c pozwala na pierwszy rzut oka oceni\u0107, w jakim stanie jest dziecko.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jak si\u0119 je widzi bezpo\u015brednio.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W jaki spos\u00f3b wchodzi, w jaki spos\u00f3b si\u0119 zachowuje. Lekarz ju\u017c widzi, jaki jest stan dziecka. Przez telefon tego nie do\u015bwiadczymy.<\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Niemniej jednak taka konsultacja wielokrotnie mo\u017ce pom\u00f3c rodzicom nawet oceni\u0107, \u017ce wymagana jest pomoc na miejscu.<\/p>\n\n\n\n

Porada mo\u017ce s\u0142u\u017cy\u0107 r\u00f3wnie\u017c do tego, \u017ce lekarz przez telefon powie: \u201eNie, tutaj niczego nie zrobimy. Natychmiast prosz\u0119 skontaktowa\u0107 si\u0119 na miejscu z lekarzem, zasi\u0119gn\u0105\u0107 pomocy\u201d.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sam jestem rodzicem i wiem, jak mo\u017cna w takich sytuacjach czu\u0107 si\u0119 zmieszanym i nie m\u00f3c podj\u0105\u0107 decyzji.<\/p>\n\n\n\n

[00:21:29] Zako\u0144czenie rozmowy<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Litera:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czyli nie jeste\u015bmy wtedy zdani sami na siebie. Mamy wsparcie i dzi\u0119ki temu kontaktowi mo\u017cemy jako\u015b dalej radzi\u0107 sobie z tym problemem.<\/p>\n\n\n\n

Do spraw nag\u0142ych zachorowa\u0144 na wakacjach jeszcze wr\u00f3cimy w podca\u015bcie CO NA TO TW\u00d3J LEKARZ. Naszym go\u015bciem jest dr Marcin Roszkowski, specjalista medycyny rodzinnej. Dzi\u0119kuj\u0119, panie doktorze.<\/p>\n\n\n\n

dr Marcin Roszkowski:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dzi\u0119kuj\u0119, panie redaktorze. Dzi\u0119kuj\u0119 pa\u0144stwu.<\/p>\n\n\n\n

Najwa\u017cniejsze wnioski dla pacjent\u00f3w<\/p>\n\n\n\n