Podcast: CO NA TO TWÓJ LEKARZ

Odcinek: Postanowienia kontra rzeczywistość #03. Analogi GLP-1 w leczeniu otyłości

Prowadzący: Dariusz Litera

Gość: Włada Radzewicz, specjalistka diabetologii

Czas trwania: ok. 11 minut

Nowoczesna medycyna coraz częściej sięga po farmakologiczne narzędzia wspierające leczenie otyłości i zaburzeń metabolicznych. W ostatnich latach szczególną uwagę pacjentów i lekarzy zwróciły analogi GLP-1 – leki, które zmieniły sposób myślenia o redukcji masy ciała, ale jednocześnie wzbudziły wiele pytań i kontrowersji.

W tym odcinku podcastu rozmowa koncentruje się na granicy pomiędzy nadwagą wynikającą ze stylu życia a chorobą wymagającą leczenia. Prowadzący wraz z zaproszoną ekspertką omawiają, kiedy leczenie behawioralne przestaje być wystarczające, jaką rolę odgrywa diagnostyka oraz dlaczego decyzja o włączeniu farmakoterapii zawsze powinna należeć do lekarza.

Rozmowa dotyczy również zagadnień bezpieczeństwa, działań niepożądanych oraz długofalowych konsekwencji stosowania analogów GLP-1. Całość osadzona jest w realiach praktyki klinicznej i problemów, z którymi na co dzień mierzą się pacjenci z otyłością i zespołem metabolicznym.

Pełna transkrypcja podcastu

[00:00:00] Wprowadzenie

Dariusz Litera:

Nowoczesna medycyna oferuje coraz bardziej skuteczne narzędzia wspierające osoby z otyłością i zaburzeniami metabolicznymi. Wśród nich są leki, które odmieniły podejście do redukcji masy ciała. Kiedy rzeczywiście pomagają, kiedy mogą szkodzić i dlaczego nadal nic nie zastąpi zdrowego stylu życia? Chcesz wiedzieć? Sprawdź, co na to Twój Lekarz.

Dzisiaj Twoim lekarzem jest specjalistka diabetologii, dr Włada Radzewicz. Witam ponownie, Pani doktor.

dr Włada Radzewicz:

Dzień dobry, Panie Darku.

[00:00:28] Kiedy nadwaga staje się problemem klinicznym

Dariusz Litera:

Jak rozpoznać, że nadwaga przeradza się w problem kliniczny, który wymaga już nie tylko zaangażowania w aktywność fizyczną i świadomego dobierania produktów żywieniowych, ale czegoś więcej, czyli wsparcia farmakologicznego? Kiedy jest ten moment, Pani doktor?

dr Włada Radzewicz:

W momencie, gdy zawodzi leczenie behawioralne. Mam tu na myśli dietę, wysiłek fizyczny, odpowiednią ilość snu, kontrolę stresu i regularność dnia. Jeżeli te elementy nie przynoszą efektu, zaczynamy myśleć o dalszych krokach.

[00:00:59] Czy analogi GLP-1 są dla każdego?

Dariusz Litera:

Pacjent nadal zderza się ze ścianą – wchodzi na wagę i nic się nie zmienia. Pojawia się stres, zniechęcenie, demotywacja. Analogi GLP-1 są w obiegu od około 10 lat i na świecie są stosowane powszechnie. Czy to są leki dla wszystkich? Czy na początku drogi w ogóle potrzebne jest farmakologiczne wsparcie?

dr Włada Radzewicz:

Na pewno nie zaczynajmy od razu od tak silnych leków. Analogi GLP-1 są lekami przeznaczonymi do określonych jednostek chorobowych. To jest substancja, która może pomóc, ale może też zaszkodzić. Nie włączamy leku w sytuacji, kiedy nie walczymy z chorobą, tylko z pewnym zaburzeniem.

[00:01:50] Dlaczego decyzja należy do lekarza

Dariusz Litera:

I to jest decyzja lekarza, który stawia diagnozę.

dr Włada Radzewicz:

Na szczęście są to leki dostępne wyłącznie na receptę. Jeżeli zaczynamy leczenie farmakologiczne, musimy mieć świadomość, że dotychczasowe kroki były nieskuteczne w odniesieniu do konkretnej jednostki chorobowej.

Zawsze patrzymy globalnie na problem. Dlaczego pacjent nie może schudnąć? Czy to kwestia tarczycy? Czy innych zaburzeń? Nie włączamy leków dlatego, że ktoś przeczytał, że są najlepsze w walce z otyłością, tylko dlatego, że pacjent spełnia konkretne kryteria.

[00:03:14] Zespół metaboliczny i choroby współistniejące

Dariusz Litera:

Jak działają tego rodzaju leki na organizm i metabolizm?

dr Włada Radzewicz:

Mówimy tu o trzech filarach prowadzących do cukrzycy: insulinooporności, stanie przedcukrzycowym i cukrzycy. To choroby, które bardzo często współistnieją w ramach zespołu metabolicznego.

Zespół metaboliczny obejmuje otyłość, nadciśnienie tętnicze i zaburzenia gospodarki węglowodanowej. To najczęstsze problemy, z którymi spotykamy się u pacjentów otyłych.

Dariusz Litera:

To trochę śmiertelna kombinacja.

dr Włada Radzewicz:

Niestety tak. W Polsce osoby z zespołem metabolicznym najczęściej umierają z powodu chorób sercowo-naczyniowych. Każdy kolejny element – nadciśnienie, podwyższony cukier, otyłość – zwiększa to ryzyko. Dlatego tak ważna jest właściwa ocena stanu pacjenta i dobór leczenia.

[

00:06:16] Kiedy analogi GLP-1 są niewskazane

Dariusz Litera:

Czy są sytuacje, kiedy analogi GLP-1 są niewskazane?

dr Włada Radzewicz:

Oczywiście. Jak każdy lek, mają swoje przeciwwskazania. Podstawową zasadą jest: nie wybieramy leku dla pacjenta, tylko pacjenta do leku. Otyłość sama w sobie nie jest jedynym kryterium włączenia tak silnej terapii.

[00:07:20] Najczęstsze działania niepożądane

Dariusz Litera:

Czy obserwuje Pani typowe działania niepożądane?

dr Włada Radzewicz:

Najczęściej dotyczą one przewodu pokarmowego i wynikają bezpośrednio z mechanizmu działania leku. Mogą pojawić się biegunki, bóle brzucha, wzdęcia, odbijanie – wszystko to, co wiąże się z procesem trawienia.

[00:08:47] Inne efekty działania leków

Dariusz Litera:

Są też doniesienia o mniejszej ochocie na alkohol.

dr Włada Radzewicz:

Nie u wszystkich pacjentów, ale rzeczywiście bywa to obserwowane. Wynika to z działania na receptory. Czasami wpływa także na ograniczenie palenia papierosów. Można powiedzieć, że są to „pożądane efekty niepożądane”.

Trzeba jednak pamiętać, że lek był pierwotnie wprowadzony do leczenia cukrzycy, a utrata masy ciała była uznawana za efekt uboczny. Nadal jest to terapia wymagająca ostrożności i odpowiedniej diagnostyki przed rozpoczęciem.

[00:10:07] Czy leczenie musi trwać całe życie?

Dariusz Litera:

Czy pacjenci, którzy osiągają dobre efekty, muszą stosować te leki do końca życia?

dr Włada Radzewicz:

Otyłość jest chorobą przewlekłą i może nawracać. Tak jak w przypadku nadciśnienia, część pacjentów wymaga leczenia długoterminowego, czasami do końca życia. Ważna jest świadomość konsekwencji przewlekłego stosowania leków.

[00:11:12] Zakończenie

Dariusz Litera:

Powiedziała w podcaście CO NA TO TWÓJ LEKARZ specjalistka diabetologii dr Włada Radzewicz. Pani doktor, serdecznie dziękujemy za spotkanie.

dr Włada Radzewicz:

Będę trzymać kciuki za wszystkich bardzo mocno.

Najważniejsze wnioski dla pacjentów:

• Nadwaga staje się problemem klinicznym, gdy leczenie behawioralne nie przynosi efektów.
• Analogi GLP-1 są lekami przeznaczonymi do konkretnych jednostek chorobowych, a nie dla każdego pacjenta z nadwagą.
• Decyzja o włączeniu farmakoterapii zawsze powinna wynikać z pełnej diagnostyki i oceny klinicznej.
• Otyłość często współistnieje z innymi chorobami w ramach zespołu metabolicznego.
• Leki mogą powodować działania niepożądane, najczęściej ze strony układu pokarmowego.
• Leczenie otyłości w niektórych przypadkach ma charakter przewlekły.

Informacja o autorach:

dr Włada Radzewicz – specjalistka diabetologii, zajmująca się diagnostyką i leczeniem cukrzycy, insulinooporności oraz zaburzeń metabolicznych.

Dariusz Litera – specjalista komunikacji medycznej, prowadzący podcast edukacyjny poświęcony medycynie opartej na faktach i praktyce klinicznej.

Uwaga!

Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie zastępuje indywidualnej konsultacji lekarskiej. Jeżeli obserwujesz u siebie niepokojące symptomy lub masz obawy dotyczące stanu zdrowia skonsultuj się z lekarzem.

Link:

Diabetolog